รายงาน GG 62 Full Report สำหรับผลิต (1) | Page 40

- หน้าที่ ๑๕ - การสร้างความเปิดเผย เปิดโอกาสให้ผู้มีส่วนได้เสียทั้งจากภายในและภายนอกหน่วยงานสามารถเข้าถึง ข้อมูลด้วยวิธีการต่าง ๆ มีการสื่อสาร การแสดงความรับผิดชอบพร้อมรับ การตรวจสอบ รวมทั้งมีกระบวนการ ในการติดตามและประเมินผลที่ได้รับการยอมรับว่าเที่ยงตรงและเชื่อถือได้ ทั้งนี้ โกวิทย์ พวงงาม (๒๕๕๒) และโกวิทย์ พวงงามและสร้อยมาศ รุ่งมณี (๒๕๕๓) ได้อธิบายเกี่ยวกับความโปร่งใสไว้ว่าเป็นพฤติกรรมที่รู้เห็น ได้ชัดเจนว่า เจ้าหน้าที่ของรัฐอาศัยอำนาจหน้าที่กระทำการใด ๆ เพื่อประโยชน์สาธารณะ ในขณะที่สำนักงาน คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (๒๕๕๕) ได้นิยามความหมายสำคัญของความโปร่งใส (Transparency) คือ “กระบวนการที่เปิดเผยอย่างตรงไปตรงมาชี้แจ้งได้เมื่อมีข้อสงสัยและสามารถเข้าถึงข้อมูลข่าวสารซึ่งไม ต้องห้ามตามกฎหมายได้อย่างเสรี โดยประชาชนสามารถรู้ทุกขั้นตอนในการดำเนินกิจกรรม หรือกระบวนการ ต่ า ง ๆ และสามารถตรวจสอบได้ ” และในส่ ว นของ องค์ ก ารการค้ า โลก (World Trade Organization) (Bellver and Kaufman, ๒๐๐๕: หน้าที่ ๔ อ้างถึงใน ดวงกมล เกษโกมล, ๒๕๕๒: หน้าที่ ๑๒) ได้อธิบาย เกี่ยวกับความโปร่งใสเกี่ยวพันกับแกนหลักสำคัญ ๓ ประการคือ ๑) ต้องทำให้ข้อมูลข่าวสารที่เกี่ยวข้องกับกฎหมาย ข้อบังคับ และนโยบายอื่นของรัฐได้รับ การเปิดเผยสู่สาธารณชน ๒) ต้องแจ้งให้กลุ่มบุคคลที่มีความสนใจทราบเกี่ยวกับกฎหมาย และข้อบังคับของรัฐและ สามารถเปลี่ยนแปลงให้สอดคล้องกับความต้องการของประชาชน ๓) ต้องทำให้แน่ใจว่ากฎหมาย และกฎข้อบังคับต่าง ๆ ได้ถูกบัญญัติ อย่างมีรูปแบบ ยุติธรรมและมีเหตุมีผล จากความหมายเกี่ยวกับความโปร่งใสที่กล่าวมาในข้างต้นแสดงให้เห็นว่า ความโปร่งใสเป็น สิ่งที่ให้ความสำคัญในเรื่องของกระบวนการการเปิดเผยข้อมูล การตรวจสอบได้ การติดตาม เพื่อที่จะทำให การดำเนินกิจการต่าง ๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหน่วยงานของรัฐที่มีผู้มีส่วนได้ส่วนเสียโดยตรงซึ่งก็คือ ประชาชนสามารถรับรู้ถึงกระบวนการที่จะก่อให้เกิดผลประโยชน์แก่ประชาชนเองโดยตรงอย่างตรงไปตรงมา และเกิดประโยชน์สูงสุดจากการดำเนินกิจการต่าง ๆ ของหน่วยงานรัฐ ดังนั้นการเปิดเผยข้อมูลต่อประชาชน การตรวจสอบได้การติดตามโดยประชาชน จึงเป็นเรื่องที่ทั้งหน่วยงานของรัฐและประชาชนจำเป็นที่จะต้อง ร่วมมือกันเพื่อให้กระบวนการของความโปร่งใสเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ โดยสำนักงานสถาบันวิจัยและ ให้ ค ำปรึ ก ษาแห่ ง มหาวิ ท ยาลั ย ธรรมศาสตร์ (๒๕๔๘) ได้ อ ธิ บ ายว่ า ความโปร่ ง ใสเป็ นความชั ด เจนของ กระบวนการปฏิบัติงานที่มีการเปิดเผยข้อมูลข่าวสาร แนวนโยบาย ผลการปฏิบัติงาน และการเปิดโอกาสให ผู้มีส่วนได้เสียมีส่วนร่วมในการตรวจสอบเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพของกระบวนการปฏิบัติงาน ดังนั้น หลักการ สำคัญ คือ ๑) หลักการเปิดเผยและการเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร เป็นหลักสำคัญของความโปร่งใสเพราะ เมื่อบุคคล และองค์กรหรือแม้แต่ภาครัฐดำเนินการด้วยความเปิดเผยและพร้อมให้ผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องหรือ ภาคประชาชนเข้าถึงและรับรู้ข้อมูลข่าวสาร นโยบาย และผลดำเนินงานแล้ว ย่อมจะนำไปสู่การรับรู้และ ตรวจสอบอย่างมีนัยสำคัญ การเข้าถึงข้อมูลข่าวสารของรัฐถือเป็นเงื่อนไขสำคัญในการเพิ่มความโปร่งใส สิทธ ในการเข้าถึงข้อมูลจึงจำเป็นต้องได้รับการรับรองโดยกฎหมาย