Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών – Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ’ έκδοση
σαφές πως πρόκειται για μια μεγάλη στροφή που μετακινεί την έμφαση από τη δομή
της γλώσσας στον ομιλητή ως παραγωγό λόγου, τονίζοντας τον ρόλο του εκάστοτε
επικοινωνιακού πλαισίου. Οι επισημάνσεις αυτές επηρέασαν σημαντικά
και τη
γλωσσική διδασκαλία, καθώς η έμφαση μετατοπίστηκε από τη μελέτη των γλωσσικών τύπων και δομών στη χρήση της γλώσσας σε αυθεντικά επικοινωνιακά πλαίσια
(Χαραλαμπόπουλος 1999).
Οι απόψεις αυτές του Hymes έστρεψαν κατά την ίδια περίπου περίοδο (τέλη
της δεκαετίας του 1970) την έρευνα προς την κατεύθυνση της μελέτης των εξωσχολικών γλωσσικών πρακτικών των παιδιών και προς την αναζήτηση της σχέσης των
σχολικών με τις εξωσχολικές γλωσσικές πρακτικές. Ενδεικτική προς αυτή την κατεύθυνση είναι η έρευνα της Heath (1983), η οποία στηριζόμενη στο θεωρητικό πλαίσιο
του Hymes, μελέτησε συστηματικά τη σχέση των εξωσχολικών πρακτικών γραμματισμού με τις σχολικές επιδόσεις. Πρόκειται για έρευνα που εγκαινιάζει πλήθος ανάλογων εθνογραφικού χαρακτήρα ερευνών, οι οποίες αναδεικνύουν τον σημαντικό ρόλο
της πρωτογενούς γλωσσικής κοινωνικοποίησης των παιδιών και τη στενή της σχέση
με τη μετέπειτα σχολική πορεία του κάθε παιδιού. Η έρευνα αυτή επιβεβαιώνει με
άλλη θεωρητική αφετηρία ό,τι ο Bernstein επισήμανε ήδη από τη δεκαετία του 1960:
τη στενή σχέση της πρωτογενούς γλωσσικής κοινωνικοποίησης με τη σχολική πορεία
των παιδιών: παιδιά από προνομιούχα κοινωνικά στρώματα έχουν καλύτερη σχολική
πορεία σε σχέση με τα μη προνομιούχα.
Τέλος, ιδιαίτερη μνεία θα πρέπει να γίνει στη μετάφραση το 1978 της εργασίας του Vygotsky Γλώσσα και σκέψη, που αξιοποιήθηκε στη συνέχεια σημαντικά
στην εκπαίδευση και τη γλωσσική διδασκαλία και συνδυ