Αρχαία Ελληνικά Β΄ Λυκείου : « Το άγνωστο κείμενο »
επικρίνω , επειδή δηλαδή στους παλιούς καιρούς θα καταστρέφατε τα πάντα .
Οὐδὲ ναῦς ἐστιν ᾗ σωθεῖμεν ἂν φεύγοντες . || Δεν έχουμε πλοίο με το οποίο φεύγοντας μπορούμε να σωθούμε .
Ἡ πόλις κατελήφθη ἄν , εἰ ἀγαθοί ἦμεν . || Η πόλη θα κυριευόταν , αν είμασταν ανδριωμένοι
Ἐὰν ᾖς φιλομαθής , ἔσει πολυμαθής . || Αν είσαι φιλομαθής , θα είσαι και πολυμαθής .
Γι ’ αυτό σας επικρίνω , επειδή δηλαδή στους παλιούς καιρούς θα καταστρέφατε τα πάντα .
Εἶπεν αὐτοῖς ὅτι οὐδὲ ναῦς ἦν ᾗ σωθεῖεν ἂν φεύγοντες . || Είπε σ ’ αυτούς ότι δεν έχουν πλοιο με το οποίο φεύγοντας μπορούν να σωθούν Οὕτος ἔλεγε ὅτι ἡ πόλις κατελήφθη ἄν , εἱ ἀγαθοί εἶεν . || Αυτός έλεγε πως η πόλη θα κυριευόταν , αν ήταν ανδριωμένοι . Ἔλεγε αῦτῷ ὅτι , εἰ εἴη φιλομαθής , ἔσοιτο πολυμαθής . || Του έλεγε ότι , εάν είναι φιλομαθης , θα είναι και πολυμαθής .
Δίκαιος γίγνου , ἵνα καὶ δικαίων τυγχάνεις . || Γίνε δίκαιος , για να τυχαίνεις και τα δίκαια .
Έκέλευε αὐτῷ δίκαιον γίγνεσθαι , ἵνα καὶ δικαίων τυγχάνοι . || Τον παρότρυνε να γίνει δίκαιος , για να τυχαίνει και τα δίκαια .
Παρατηρήσεις α . Στον πλάγιο λόγο ενδέχεται και ύστερα από ιστορικό χρόνο να διατηρούνται η απλή οριστική των κύριων προτάσεων κρίσης του ευθέος λόγου , καθώς ε- πίσης η απλή οριστική και η υποτακτική ( με ή χωρίς το αοριστολογικό ἂν ) των δευτερευουσών προτάσεων του ευθέος λόγου , όταν ο συγγραφέας τηρεί αντικειμενική στάση σ ’ αυτά που διηγείται ( το περιεχόμενο της δευτερεύουσας πρότασης εκφράζει γνώμη του υποκειμένου της πρότασης και όχι του συγγραφέα ) ή όταν κάτι παρουσιάζεται ως βέβαιο ή ως διαχρονική αλήθεια :
Ευθύς λόγος Ἢν ἐπὶ Ποτείδαιαν ἴωσιν Ἀθηναῖοι , ἐς τὴν Ἀττικὴν ἐσβαλῶ . || Εάν οι Αθηναίοι
Πλάγιος λόγος Ὑπέσχετο αὐτοῖς , ἢν ἐπὶ Ποτείδαιαν ἴωσιν Ἀθηναῖοι , ἐς τὴν Ἀττικὴν
338