Αρχαία Ελληνικά Β΄ Λυκείου : « Το άγνωστο κείμενο »
Οι δευτερεύουσες αναφορικές προτάσεις διακρίνονται σε : α ) ονοματικές και β ) ε- πιρρηματικές .
Ονοματικές αναφορικές προτάσεις
Αναφορικές ονοματικές ονομάζονται οι δευτερεύουσες αναφορικές προτάσεις που χρησιμοποιούνται στον λόγο ως ονόματα .
Εισάγονται : Με αναφορικές αντωνυμίες . Εκφέρονται :
Οι αναφορικές ονοματικές προτάσεις εκφέρονται , ανάλογα με τη σημασία τους και τον χρόνο του ρήματος εξάρτησης ( αρκτικό ή ιστορικό ):
α . Όταν είναι προτάσεις κρίσης ( άρνηση οὐ ), με οριστική , δυνητική οριστική , δυνητική ευκτική και ευκτική του πλάγιου λόγου ( ύστερα από ρήμα εξάρτησης ιστορικού χρόνου ).
β . Όταν είναι προτάσεις επιθυμίας ( άρνηση μή ), με υποτακτική , ευχετική ευκτική , προστακτική και ευκτική του πλάγιου λόγου ( ύστερα από ρήμα εξάρτησης ιστορικού χρόνου ).
✓ Οἱ ἡγεμόνες , οὕς ἔχομεν , οὔ φασιν εἶναι ἄλλην ὁδόν . || Οι οδηγοί , τους οποίους έχουμε , λένε ότι δεν υπάρχει άλλος δρόμος .
✓ Ἄνυτος , ὅδε παρεκαθέζετο , ᾧ μεταδῶμεν τῆς συζητήσεως . || Ο Άνυτος κάθισε εδώ , τον οποίο ας τον βάλουμε στη συζήτηση .
✓ Λέγει πρᾶγμα , ὅ μή γένοιτο . || Λέει κάτι , το οποίο μακάρι να μη γίνει . Συντακτικό ρόλος :
Οι αναφορικές ονοματικές προτάσεις χρησιμοποιούνται ως υποκείμενα , αντικείμενα , κατηγορούμενα , ομοιόπτωτοι προσδιορισμοί και ετερόπτωτοι προσδιορισμοί .
✓ Ἀμείβεται ὅστις ἐργάζεται . ( υποκείμενο ) || Αμείβεται όποιος εργάζεται .
✓ Κῦρος ἔχων οὕς εἴρηκα , ὡρμᾶτο ἀπό Σάρδεων . ( αντικείμενο ) || Ο Κύρος έχοντας αυτούς που έχω αναφέρει , είχε ξεκινήσει ορμητικά από τις Σάρδεις .
323