Mülkiyet Hakkının İçeriği, Kapsamı ve Çeşitleri
8. Yararlanma, Kullanma ve Yönetim İlişkin Anlaşmaların Tapuya Şerhi(69)
TMK'nın 689. Maddesine göre, “Paydaşlar kendi aralarında oybirliği ile anlaşarak
yararlanma, kullanma ve yönetime ilişkin konularda kanun hükümlerinden farklı bir
düzenleme yapabilirler.
Taşınmazlarla ilgili anlaşmalar imzalarının noterlikçe onaylanması koşuluyla paydaşlardan
birinin başvurusu üzerine tapu kütüğüne şerh verilebilir.”
Türk Medeni Kanun bu hükmü ile ayni hakların genel ilkelerinden farklı bir kural
belirlemiştir. Buna göre arazide ifraz ve taksim yapmadan, binada ise kat mülkiyeti kurulmadan
her hissedarın belli bir yeri kullanmasına olanak tanınmıştır. Pek çok açıdan çözüm getirecek
güzel bir hükümdür.
Bir taşınmaz malın hissedarları kendi aralarında anlaşarak taşınmazları üzerinde
yararlanma, kullanma ve yönetim konularında kararlar alabilirler. Bu kararların kanundaki
hükümlerden farklı olması mümkündür. Ancak kararların oybirliği ile alınmış olması lazımdır.
Bu tür anlaşmalar tapu siciline şerh edilebilir.
Taşınmazlarda yararlanma, kullanma ve yönetime ilişkin kararların sonradan paydaş
olanları veya pay üzerinde ayni hak kazananları bağlaması için, bu kararların tapu kütüğüne
şerh edilmesi gerekir (TMK md. 695).
Bunun için anlaşmanın noterde düzenlenmiş olması gerekir. Eğer anlaşma dışarıda
düzenlenmiş ise imzaların noterce onaylanmış olması gerekir. Tüm hissedarların şerh
talebinde bulunmasına gerek yoktur. Anlaşmada şerh verileceği yönünde bir açıklık olmasa
dahi hissedarlardan herhangi birisinin talebi ile tapu kütüğünün şerhler sütununa aşağıdaki
şekilde şerh düşülür.
Örnek: Taşınmazın kullanımı (yararlanma, yönetim) konusunda hissedarlar arasında
...Noterliğinden onaylı ... tarih ...numaralı anlaşma vardır. Tarih - Yev.
9. Kararların Bağlayıcılığı
Yararlanma, kullanma ve yönetime ilişkin konularda paydaşların yaptıkları düzenleme ve
aldıkları kararlar ile mahkemece verilen kararlar, sonradan paydaş olan veya pay üzerinde ayni
hak kazanan kimseleri de bağlar.(70)
Taşınmazlarda yararlanma, kullanma ve yönetime ilişkin kararların sonradan paydaş olan
veya pay üzerinde ayni hak kazananları bağlaması için, bunların tapu kütüğüne şerh edilmesi
gerekir (TMK md. 695).
(69)
Halil İbrahim KARAŞAHİN, a.g.e, s.93 vd.
(70)
Halil İbrahim KARAŞAHİN, a.g.e, s.93-95
119