STUDIES ON THE ORIENTAL SOURCES AND HISTORIOGRAPHY IN ARMENIA (EARLY Ծր․Ամփ․վերջն1 a5 | Page 50

դումները՝ դրանք քննելով և հա-մեմատելով պատմագրական այլ
երկերի վկայություններով:
Մաթևոսյան Արթուր - Matevosyan Artur -
Матевосян Артур
Ս. Երրորդության դավանանքը Ս. Գրիգոր Տաթևացու
«Ոսկեփորիկ»-ում
Սբ. Երրորդության դավանանքը, լինելով քրիստոնեական
վարդապետության առանցքը, միշտ գտնվում էր քրիստոնյա
աստվածաբանների ուշադրության կենտրոնում: Սբ. Գրիգոր Տա-
թևացին, լինելով Հայոց Եկեղեցու խոշորագույն աստվածաբան-
ներից մեկը, բացառություն չէր կազմում: Նրա «Ոսկեփորիկ»-ում
կա երրորդաբանական դավանանքի հստակ բանաձև, որը նաև
հայ աստվածաբանական մտքի հազարամյա զարգացման ամփո-
փումն է: Ըստ Տաթևացու Սբ. Երրորդությունը երեք անձնավո-
րություն է և մի բնություն, ու հետևաբար մի Աստված: Հայրն ան-
ծին է և անսկիզբ, Որդին ծնված է Հոր բնությունից նախքան
հավիտենությունը, իսկ Սբ. Հոգին բխած է Հորից անիմանալի
եղանակով: Սբ. Երրոդությունն ունի մի էություն, մի իշխանու-
թյուն, մի կամք և մի արարչագործ զորություն: Սբ. Երրորդության
անձնավորությունները համագո են, ունեն մի կարգ, մի պաշտոն
և մի երկրպագություն: Որդին ու Սբ. Հոգին նույնքան Աստված
են, որքան Հայրը: Թեև Հայրը Որդու և Սբ. Հոգու կեցության
պատճառն է, Որդու ծնունդը ու Սբ. Հոգու բխումը ոչ մի դեպքում
չի կարելի համարել Հոր կամային ակտի հետևանք: Դա հա-
վերժական և անճառելի ծնունդ ու բխում է, որն անհրաժեշտա-
բար կատարվում է աստվածային բնության անդրանցական խոր-
քերում: Միածին Որդին Հորից ծնվում է հավիտենականության
մեջ, և ունի Հոր բոլոր հատկությունները բացի չծնված լինելուց:
Նույն հավիտենականության մեջ բխում է Հորից և Սբ. Հոգին: Դա
չի նշանակում, որ Սբ. Երրոդության Դեմքերի միջև կա ժամանա-
50