Reader's Digest / Het Beste oktober 2013 | Página 53

f o t o : © h a n n a h w h i ta k e r Om te begrijpen hoe revolutionair de groeiende kennis over het microbioom is voor de toekomst van de volksgezondheid en de geneeskunde, is het goed om eens terug te kijken naar de afgelopen 150 jaar. De moderne geneeskunde is grotendeels gebaseerd op de ontdekking halverwege de negentiende eeuw dat bacteriën een rol spelen in onze gezondheid. Het besef drong door dat slechte bacteriën en virussen vaak de oorzaak waren van gevaarlijke en dodelijke ziekten als tuberculose, cholera, tyfus, builenpest, pokken en polio. Dit inzicht leidde tot de creatie van antibiotica, hygiëne, beter sanitair, infectiecontrole in ziekenhuizen, volksgezondheidsbeleid en vaccinatieprogramma’s. En het creeerde generaties, vooral in de ontwikkelde landen, die poetsten, desinfecteerden, steriliseerden en antibiotica slikten voor keelpijn, oorpijn, enzovoort. Toen gebeurde er zo’n tien jaar geleden iets onverwachts: wetenschappers ontdekten dat wij in onze menselijke genetische code niet genoeg genen hebben om ons lichaam te runnen. ‘Feit is dat de genetische informatie die we van onze ouders meekrijgen, onvoldoende gegevens bevat om ons te kunnen ontwikkelen,’ legt Shanahan uit. Die schokkende ontdekking kwam voort uit het wereldwijde project om alle DNA in het menselijk genoom in kaart te brengen. Aangezien fruitvliegen 14.000 genen bleken te hebben en rondwormen 20.000, verwachtte men dat mensen er meer dan 100.000 zouden hebben. Maar bij het afronden van het menselijk genoomproject in 2003 bleek dat wij maar tussen de 20.000 en 25.000 genen hebben, amper meer dan een worm! Waar waren de ontbrekende genen? Vanaf toen werden de ogen gericht op de bacteriën die we altijd genegeerd hadden, of uitgeroeid. Wat bleek? Die kleine beestjes hadden de ontbrekende genetische informatie die nu het microbioom wordt genoemd. 51