Nobel Tıp Kitabevleri 2015 | Page 81

KISIM XXX  Kulak Bölüm 628 Genel Bulgular ve Değerlendirme Joseph Haddad Jr. Çeviri: Uzm. Dr. İbrahim Erdim, Dr. Ömer Erdur, Dr. Ali Demirci KLİNİK TABLOLAR Kulak ve temporal kemiğin hastalıkları sekiz klinik bulgu ve semptomdan bir ya da daha fazlasıyla kendini gösterebilir. Bölüm 629 İşitme Kaybı Joseph Haddad Jr. Çeviri: Uzm. Dr. İbrahim Erdim, Dr. Ömer Erdur, Dr. Ali Demirci İNSİDANS VE PREVELANS Bilateral nöral işitme kaybı hafif (20-30 dB), orta (30-50 dB), ciddi (50-70 dB) ve derin (>70 dB) olarak sınıflandırılır. Dünya genelinde yaklaşık 278 milyon insanda orta ya da daha ileri derecede işitme kaybı bulunurken; buna ek olarak 364 milyon insanda hafif işitme kaybı mevcuttur. Amerika Birleşik Devletleri’nde ortalama neonatal işitme kaybı insidansı 1,1/1.000 bebektir; eyaletler arası bu oran 0,22 ile 3,61/1.000 arasında değişir. Çocuklar ve adolesanlarda hafif veya daha ileri işitme kaybı oranı %3,1’dir. Latin Amerikalılar, Afrika kökenli Amerikalılar ile düşük sosyoekonomik düzeyli ailelerde bu oran daha yüksektir. Çocukluk çağında işitme kaybının başlangıcı herhangi bir zamanda olabilir. Erken çocukluk çağında orta kulak hastalıklarına bağlı hafif veya geçici işitme kaybı sıklığı artmaktadır. İŞİTME KAYBI TİPLERİ İşitme kaybı periferik veya santral kaynaklı olabilir. Periferal işitme kaybı iletim tipi, sensorinöral veya mikst tip olabilir. İletim tipi işitme kaybı (İTİK) sıklıkla sesin dış veya orta kulaktan geçişinde disfonksiyona bağlı ya da ses enerjisinin iç kulakta ve 8. sinirde nöral aktiviteye dönüştürülememesine bağlı olabilir. İTİK çocuklarda işitme kaybının en sık nedenidir ve sesin fiziksel olarak dış ve/veya orta kulaktan geçişinin engellenmesine bağlıdır. Kulak kanalındaki sık rastlanan İTİK nedenleri atrezi ve stenozlar, sıkışmış serumen veya yabancı cisimlerdir. Orta kulakta timpanik membran (TM) perforasyonları, kemik zincirde kopukluk veya fiksasyon, efüzyonlu otitis media, otoskleroz ve kolesteatoma İTİK’e sebep olabilir. İç kulaktaki hasarlar veya gelişim bozuklukları sensorinöral işitme kaybına (SNİK) sebep olur. SNİK nedenleri gürültü, hastalıklar veya ototoksik ajanlara bağlı titrek tüylü hücrelerin destrüksiyonu; yuvarlak veya oval pencerede perilenf fistülü ve 8. sinirin akustik dalının lezyonlarıdır. İTİK ve SNİK kombinasyonları mikt tip işitme kaybına neden olur. 2188 Santral işitsel sinir sistemini oluşturan 8. sinir proksimaliyle serebral korteks arası yolaktaki bozukluklar santral (ya da retrokoklear) işitme kaybı olarak adlandırılır. 8. sinir ve serebellopontin köşenin tümör ya da demiyelinizan hastalıkları bu tip işitme kaybına sebep olurlar fakat çocuklarda nadiren görülürler. Diğer bir santral işitme bozukluğu Santral İşitsel İşlem Bozuklukları’dır ve gürültülü ortamda seçici dinleme zorluğu, iki kulak arasında algıların kombinasyonunda bozukluk ve konuşmayı algılamadaki bozuklukları içerir. Bu bozukluklar dikkat eksikliği, okulda ders ve davranış problemleri olarak kendini gösterir. Santral İşitsel İşlem Bozuklukları’nın tanınması ve dökümantasyonu önemlidir. Bu sayede ebeveynler ve öğretmenler uygun tekniklerle bu çocukların öğrenme becerilerini arttırabilirler. ETİYOLOJİ İşitme bozukluklarında etiyolojik nedenler işitme kaybının iletim ya da sensorinöral olmasına bağlıdır. İTİK’lerin birçoğu edinseldir. En sık sebebi orta kulakta sıvı toplanmasıdır. Konjenital nedenler pinna, dış kulak yolu, timpanik membran (TM) ve kemikçik zincir anomalileridir. Nadiren konjenital kolesteatom ve diğer orta kulakta kitle oluşturan nedenler İTİK’e neden olurlar. TM perforasyonu (örn. travma, otitis media), kemik zincir devamlılığındaki bozukluklar (örn: enfeksiyon, kolesteatom, travma), timpanoskleroz, edinsel kolesteatom, kulak kanalı ya da orta kulaktaki kitleler (örn. Langerhans hücreli histiyositoz, tükürük bezi tümörleri, glomus tümörleri, rabdomiyosarkom) de İTİK’e neden olabilir. Otoskleroz, osteopetroz, fibröz displazi ve osteogenezis imperfekta gibi sık olmayan nedenler orta kulak ve temporal kemiği etkileyerek İTİK’e yol açabilir. SNİK konjenital veya edinsel olabilir. Edinsel SNİK genetik, enfeksiyöz, otoimmün, anatomik, travmatik, ototoksik ve idiyopatik faktörler sonucu meydana g