KISIM XXI Kan Hastalıkları
Ünite 1
HEMATOPOETİK SİSTEM
Bölüm 440
Hematopoetik Sistemin
Gelişimi
Tablo 441-1 HEMOGLOBİN, HEMATOKRİT VE ORTALAMA ERİTROSİT HACMİ İÇİN
NORMAL ORTALAMA VE NORMALİN ALT SINIRLARI
YAŞ (YIL)
Robert D. Christensen ve Robin K. Ohis
Çeviri: Doç. Dr. Gül Nihal Özdemir, Uzm. Dr. Arzu Akçay
EMBRİYO VE FETUSTA HEMATOPOEZ
Hematopoez kanın hücresel elemanlarının oluştuğu bir süreçtir. Gelişen embriyo ve fetusta, hematopoez kavramsal olarak 3
anatomik basamağa bölünür: mezoblastik, hepatik ve miyeloid. Mezoblastik hematopoez esas olarak sarı kese olmak üzere
embriyo dışı dokularda gerçekleşir ve gestasyonun 10-14. günlerinde başlar. Altı-8. haftadan itibaren birincil kan hücrelerinin
yapım yeri olarak karaciğer sarı kesenin yerini alır ve bu sürede
plasenta da hematopoeze katkı sağlar. On-12. haftada embriyo
dışı hematopoez sona erer. Gestasyonun kalanında hematopoez
karaciğerde devam eder ancak 2. trimester sırasında karaciğerde yapım azalır ve kemik iliği (miyeloid) hematopoezi artar. Karaciğer gestasyonun 20-24. haftalarında ana eritropoetik organ
olarak kalır (fetal karaciğerde az sayıda nötrofil yapılır).
0,5-1,9
2-4
5-7
8-11
12-14 kız
12-14 erkek
15-17 kız
15-17 erkek
18-49 kız
18-49 erkek
Anemiler
Norma B. Lerner
12,5
12,5
13,0
13,5
13,5
14,0
14,0
15,0
14,0
16,0
11,0
11,0
11,5
12,0
12,0
12,5
12,0
13,0
12,0
14,0
ORTALAMA
ERİTROSİT HACMİ
(µM3)
Alt
Ortalama
sınır
HEMATOKRİT (%)
Alt
sınır
Ortalama
37
38
39
40
41
43
41
46
42
47
33
34
35
36
36
37
36
38
37
40
77
79
81
83
85
84
87
86
90
90
70
73
75
76
78
77
79
78
80
80
Brugnara C, Oski FJ, Nathan DG: Nathan and Oski’s hematology of infancy and childhood, ed 7, Philadelphia, 2009, WB
Saunders, p 456.’den alınmıştır.
Tablo 441-2 2-18 YAŞ ARASI HİSPANİK OLMAYAN BEYAZLAR VE AFRİKALI
AMERİKALILAR İÇİN NHANES III HEMOGLOBİN DEĞERLERİ
YAŞ (YIL)
Bölüm 441
HEMOGLOBİN
(G/DL)
Alt
Ortalama
sınır
2-5
6-10
11-15 erkek
11-15 kız
16-18 erkek
16-18 kız
BEYAZ HİSPANİK OLMAYAN
Ortalama
−2 SD
12,21
12,87
13,76
13,32
15,00
13,39
10,8
11,31
11,76
11,5
13,24
11,61
AFRİKALI AMERİKALI
Ortalama
−2 SD
11,95
12,40
13,06
12,61
14,18
12,37
10,37
10,74
10,88
10,85
12,42
10.37
Örneklem boyutu 5,142 (beyaz, 2,264; Afrika Amerikalı, 2,878).
Robbins EB, Blum S: Hematologic reference values for African American children and adolescents, Am J Hematol
82:611–614, 2007’den uyarlanarak alınmıştır.
Çeviri: Doç. Dr. Gül Nihal Özdemir, Uzm. Dr. Arzu Akçay
Anemi, hemoglobin konsantrasyonunun veya kırmızı kan
hücresi (KKH) hacminin sağlıklı kişilere göre azalması olarak
tanımlanır. “Normal” hemoglobin ve hematokrit (kırmızı hücre hacmi) yaşa ve cinsiyete göre büyük ölçüde değişir (Tablo
441-1). Ayrıca ırka göre de değişiklik vardır; örneğin siyah ırk
çocuklarının hemoglobini aynı yaştaki beyaz ırk çocuklarına kıyasla önemli ölçüde düşüktür (Tablo 441-2).
Aneminin fizyolojik düzenlemeleri, kardiyak debinin ve
oksijen çıkarımının (arteriyovenöz oksijen farkının artışı ile)
arttırılması, kan akımının hayati organ ve dokulara yönlendirilmesiyle olur. Ayrıca, KKH’de 2,3-difosfogliserat (2,3-DFG)
konsantrasyonu artar. Sonuçta oksijen ayrılma eğrisinin “sağa
kayması” ile hemoglobinin oksijene bağlanması azalır ve oksijenin dokulara daha fazla ulaşması sağlanır (oksijen ayrılma
eğrisinde benzer şekilde kayma yüksek rakımda gerçekleşir).
Eritropoetin (EPO) düzeyinde ve ardından da kemik iliğinde
kırmızı hücre yapımında artış da vücudun uyumuna katkı sağlar.
1648
ÖYKÜ VE FİZİK MUAYENE
Her tıbbi dur [YH