KISIM XX Kardiyovasküler Sistem
Kısım Çeviri Editörü: Doç. Dr. Alper Güzeltaş
Ünite 1
KARDİYOVASKÜLER SİSTEMİN GELİŞİMSEL BİYOLOJİSİ
Bölüm 414
414.2
Kardiyak Kıvrılma
Kardiyak Gelişim
Daniel Bernstein
Daniel Bernstein
22-24. günlerde kalp tüpü sağa ve ventrale doğru bükülmeye
başlar. Erken embriyonun bilateral simetrisinden en erken ayrılan organ kalptir. Kıvrılma geleceğin sol ventrikülünü sola
getirir ve sinüs venozus ile devam ederken (gelecekteki sol ve
sağ atriyum), geleceğin sağ ventrikülü sağa doğru yer değiştirir ve trunkus arteriyozus (geleceğin aorta ve pulmoner arteri) ile devam eder. Bu gelişim şekli, çift çıkışlı sağ ventrikül
ve çift girişli sol ventrikülün göreceli olarak sık görülmesinin
yanında çift çıkışlı sol ventrikül ve çift girişli sağ ventrikülün
daha nadir görülmesini açıklar (Bölüm 425.5). Kardiyak kıvrılma anormal olduğunda (situs inversus, heterotaksi) ciddi
kardiyak malformasyon insidansı yükselir ve beraberinde
akciğerler ve abdominal organların sol-sağ yerleşimiyle ilgili
anomaliler görülür.
Çeviri: Uzm. Dr. Tunç Tunçer
Konjenital kalp defektlerini anlamak için kardiyak gelişimin
hücresel ve moleküler mekanizmalarının bilinmesi gerektiği gibi
bu bilgi aynı zamanda hücresel ve moleküler tedavi stratejilerin
veya fetal kardiyak girişimsel prosedürlerin geliştirilmesi için
de gereklidir. Kardiyak defektler geleneksel olarak ortak morfolojik paternlerine göre gruplandırılmışlardır: örneğin; çıkım
yolu anomalileri (Fallot tetralojisi ve trunkus arteriyozus gibi
konotrunkal lezyonlar) atriyoventriküler septum anomalileri
(primum atriyal septal defekt, komplet atriyoventriküler kanal
defekti). Bilim adamları, konjenital kalp hastalıklarının genetik
temellerini anlamada, gelişme gösterdikçe bu morfolojik kategoriler yeniden değerlendirilerek yerlerini yeni kategoriler alabilir.
414.1
Erken Kardiyak Morfogenez
Daniel Bernstein
Erken presomit embriyosunda, ilk saptanabilen kardiyak progenitör hücre grupları embriyonun santral aksının her iki tarafındaki anteriyor lateral mezoderm plakasında yerleşirler. Bu
gruplar gestasyonun 18. günü civarında çift kardiyak tüpleri
oluştururlar. Çift tüpler embriyonun ventral yüzünün ortasında birleşip 22. gün civarında primitif kalp tüpünü oluştururlar.
Bu düz kalp tüpü, dışta miyokard tabakası, içte endokard ve
ortada da kardiyak jel olarak bilinen ekstrasellüler matriks tabakasından oluşur. İki farklı hücre nesli mevcuttur: primer kalp
alanı sol ventrikül için öncül hücreleri oluştururken ikincil kalp
alanı atriyumlar ve sağ ventrikül için öncül hücreleri oluşturur.
Nöral tüpten köken alan hücreler ve epikardiyal hücreleri içeren premiyokardiyal hücreler kalp tüpü bölgesine migrasyonlarına devam ederler. Kardiyak morfogenezin bu erken fazının
düzenlenmesi birbirleri ile etkileşimi olan sinyal molekülleri
ve ligandlar ile kontrol edilir ve genellikle spesifik reseptörler
ile bir hücre tipi tarafından eksprese edilir. Spesifik nükleus
reseptörlerine bağlanan ve gen transkripsiyonunu düzenleyen
retioid (vitamin A iz