Międzynarodowa Konferencja Edukacyjna Publikacja pokonferencyjna | Page 8

WYKŁAD INAUGURUJĄCY

Przyszłość tolerancji w XXI wieku

Wykład inauguracyjny wygłosił prof. dr Bernd Simon, profesor psychologii społecznej i politycznej na Uniwersytecie w Kilonii w Niemczech. Prof. Simon bada procesy między- i wewnątrzgrupowe, ze szczególnym naciskiem na relacje między mniejszością a większością oraz kwestie tożsamości, upolitycznienia, władzy, szacunku i tolerancji. W 2018 roku założył Jednostkę Badawczą ds. Tolerancji w Kilonii.

„Czy tolerancja wystarczy?” – parafrazował tytuł konferencji prof. Bernd Simon w swoim wykładzie inauguracyjnym. „Nie wiem, jestem jednak przekonany, że jest ona konieczna” – dodał, omawiając złożoność tolerancji i podkreślając wielość sposobów jej rozumienia zarówno w kontekście społecznym, jak i akademickim. Prof. Simon odwołał się do koncepcji filozofa Tima Scanlona, podkreślając, że tolerancja istnieje pomiędzy całkowitą akceptacją a otwartym sprzeciwem, gdzie dezaprobata jest fundamentalnym aspektem tolerancji.

Podkreślił, że szacunek działa jako niezbędna siła hamująca, która umożliwia tolerancję,

a postrzeganie dobra lub zła często wiąże się z doświadczeniem tożsamości zbiorowej. Co więcej, wspólna tożsamość zbiorowa prowadzi do skupienia się na podobieństwach w obrębie grupy

i pojmowania szacunku jako uznania równości. „To z kolei oznacza, że granice grup wyznaczają także granice szacunku” – zauważył prof. Simon. Niemniej jednak koncepcja ta oferuje możliwość włączenia tożsamości zbiorowej na początkowym poziomie kategoryzacji między „nami” (grupą własną) a „nimi” (grupą obcą) do wyższego poziomu tożsamości zbiorowej, na którym możliwy jest szacunek dla „nich” jako równych sobie.