MIDDLE EAST HISTORY POLITICS CULTURE XIII MIDDLE EAST XIII | Page 238

դրամական փոխանցումներ: Իսկ Թուրքիայից ներմուծել էր 1346 մլն դոլարի ապրանք 21 : Վրաստանի և Թուրքիայի միջև առևտրատնտեսական հարաբե- րությունների զարգացման համար մեծ նշանակություն ունեցավ «Ազատ առևտրի համաձայնագիրը» (այսուհետ՝ ԱԱՀ), որը ստորա- գրվեց 2007 թ. նոյեմբերի 21-ին՝ Թբիլիսիում անցկացվող Վրաստան- Թուրքիա բիզնես ֆորումի շրջանակներում 22 : Փաստաթուղթը ստորա- գրելուց հետո նախագահ Մ. Սաակաշվիլին անձամբ շնորհակալություն հայտնեց Թուրքիայի նախագահ Ա. Գյուլին պայմանագրի ստորա- գրմանը խոչընդոտող բոլոր արգելքները վերացնելու և այն կարճ ժամ- կետներում վերջնական տեսքի բերելու համար 23 : Վրաստանի համար այս պայմանագիրը նշանակալի առաջընթաց էր տարածաշրջանային կարևոր գործընկերոջ՝ Թուրքիայի հետ, ինչպես առևտրային, այնպես էլ քաղաքական ու տնտեսական հարաբերությունների բարելավման տեսանկյունից: Համաձայնագիրն ուժի մեջ մտավ միայն հաջորդ տարի՝ 2008 թ նոյեմբերի 1-ին: Թուրքական մամուլի փոխանցմամբ՝ այդ համաձայ- նագրի շուրջ բանակցությունները սկսվել էին դեռևս 2006 թ. Դեկտեմ- բերից, երբ Անկարա էր ժամանել Վրաստանի նախագահ. Մ. Սաա- կաշվիլին 24 : Անհրաժեշտ է նշել, որ ԱԱՀ-ի շուրջ ընթացող բանակցու- թյուններն ոչ միշտ են հարթ ընթացք ունեցել: 2006 թ. դեկտեմբերին Վրաստանում Թուրքիայի դեսպանությունը Վրաստանի կառավարու- թյանը ներկայացրեց Թուրքիայի և Վրաստանի միջև ազատ առևտրի համաձայնագրի թուրքական տարբերակը: Այս տարբերակի շուրջ քննարկումների առաջին փուլը տեղի ունեցավ 2007 թ. փետրվարին Անկարայում: Այդ փուլում թուրքական կողմը դեռ պատրաստ չէր գնալ զիջումների, մասնավորապես կրճատել այն ապրանքների ցանկը, որոնց ներմուծումը Վրաստանից Թուրքիա արգելված էր: Նշենք, որ այդ ցանկը հասնում էր մոտ 140-ի 25 : Այս ամենի հետևանքով համաձայնա- Նույն տեղում: Saakashvili Praises Turkey’s Fast Decision on Free Trade Treaty, 21.11.2007. http://www.civil.ge/eng/article.php?id=16391/. 23 Նույն տեղում: 24 Saakaşvili Türkiye'ye geldi, Hürriyet, 19.12.2006 25 Tsikhelashvili K., Chkhutishvili I., Georgian-Turkish Free Trade Agreement 2008: Implications Two Years After, Published by Th e European Initiative Liberal Academy 21 22 238