Bölüm 2
UTERUS TÜMÖRLERİ
Jinekolojik Onkoloji Algoritma Grubu
BÖLÜM II-1: ENDOMETRİAL KANSER
GİRİŞ
Endometrial adenokarsinomlar (ayrıca endometrial kanser, uterin kanser ya da uterin
korpus karsinomu olarak da bilinir) kadın genital traktusunun en sık görülen malign
tümörleridir. Uterin neoplaziler için risk faktörleri artmış östrojen düzeyleri (obezite,
yağlı diyet, diabet), erken menarş, geç menapoz, nulliparite, Lynch sendromu, ileri
yaş (≥55 yaş) ve tamoksifen kullanımını kapsar. Beklenen yaşam süresi ve obezite
arttığı için endometrial kanser insidansı artmaktadır. Endometrial kanser çoğunlukla
sporadik mutasyonlardan kaynaklanır. Bununla birlikte, sporadik kanserden yaklaşık 10-20 yıl önce ortaya çıkan genetik mutasyonlar olguların yaklaşık %5’inde endometrial kansere yol açmaktadır. Genetik mutasyonlar (Lynch sendromu/herediter
nonpolipozis kolorektal kanser (HNPCC)) için tarama tüm endometrial (ve kolorektal)
kanserli hastalarda, ama özellikle 50 yaşından küçük olan genç hastalarda düşünülmelidir. Endometrial ve/veya kolorektal kanser için ciddi aile öyküsü olan 50 yaşından genç hastalara genetik test ve bilgilendirme düşünülmelidir. Eğer bu hastalarda
Lynch sendromu varsa bunlarda ikincil kanser (kolorektal ya da over kanseri gibi) riski
artmıştır, ayrıca akrabalarında da Lynch sendromu olabilir. İmmun histokimya (İHK)
ve/veya mikrosatellit instabilite (MSI), Lynch sendromu ile ilişkili DNA onarım bozukluklarını (örneğin MLH1,MSH2,MSH6) değerlendirmede kullanılır ve Lynch sendromu
mutasyon analizi gereken hastaları seçmek için kullanılması düşünülmelidir. Lynch
sendromu için tarama testleri genellikle epitelyal endometrial tümörlerde yapılmaktadır. Lynch sendromu olan kadınlarda endometrial kanser riski artmıştır (%60), bu
nedenle yakın takip önerilir. Kendisinde endometrial kanser olmayan fakat akrabalarında Lynch sendromu olanlara yıllık endometrial biyopsi yapılması önerilir. Hastanın tercihine göre fertilite tamamlandıktan sonra profilaktik histerektomi ve bilateral
salpingo-ooferektomi önerilebilir. Ayrıca kolorektal kanser riskini azaltmaya yönelik
girişimler de (yıllık kolonoskopi gibi) uygun olur.1-5
Doğum kontrolü için kullanılan intrauterin cihazların endometrial kanser ile ilişkisi
bir meta-analizde araştırılmıştır. Yabancı cisim reaksiyonuna bağlı biyolojik tepkilerin,
71