176 ZEDEN, GEBRUIKEN EN FEESTEN
de lijst der geschenken staat, die koning JACOBS I op den eersten Januarij 1605 ontving of uitreikte, is niet minder dan tien voet lang.
In kleine steden van Silezie en op het land gingen de orga- nist, de schoolmeester en eenige knapen van huis tot huis, een lied zingende, waarvoor zij geschenken bekwamen; daarbij hiel-den zij dan nog eene gesloten bus op voor den geestelijke der plaats, die soms wel zelf ook rondliep en allerlei voorraad ten geschenke kreeg.
Den volgden op den zesden Januarij de feestelijkheden van Driekoningen, die heel wat beteekenden op het land bij de edellieden, de pachters en hunne onderhoorigen, en waarbij een stevig gastmaal en oude cider eene hoofdrol speelden. Op vele plaatsen trekken kinderen en volwassenen met eene ster langs de straten, zingen Kers- en Driekoningen-liederen en zamelen daarvoor aalmoezen in.
In Holstein stellen mannen in witte hemden gehuld de drie koningen voor en dragen eene gouden ster rond; soms hebben zij baarden, vlaspruiken, kroonen en zwart gemaakte gezigten en dan is hun lied:
In het zuiden van Oostenrijk wordt gewoonlijk een Drieko-ningenspel dramatisch voorgesteld door de jeugd, waarbij He-rodes en zijn knecht, twee herders en de drie koningen, een engel en een schriftgeleerde sprekend optreden.
De eerste maandag na Epiphania heet in Engeland en Duitsch-land ploeg-maandag en men trekt dan een versierden ploeg langs de straten rond, middelerwijl giften inzamelende die des avonds gemeenschappelijk verteerd worden.
Dezelfde dag heet in Holland Koppel-maandag, in Braband Vrouwendag, naar de volgende overleveringen.
Een burgheer van Haarlem had zich door zijne wreedheden een algemeenen haat berokkend; hij werd in zijn slot belegerd en was spoedig gedwongen zich over te geven. Daar de vijan- den geene andere voorwaarden wilden toestaan dan die, dat de