เยี่ยมยามเมืองจันทบูร เมืองท่าอันมีพลวัตทางประวัติศาสตร์ต่อสยามประเทศ | Página 51
ฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ทรงวินิจฉัยว่าเป็นตอนท
พระพุทธเจ้าทรงเดินออกจากประตูเมืองเวสาลี ทรงหยุด
และหันพระพักตร์มองเมืองเวสาลีเป็นครั้งสุดท้ายก่อน
เสด็จปรินิพพาน
๒. พุทธประวัตินิยมเขียนมีตอนมารผจญ ตอน
เสด็จไปโปรดพระพุทธมารดาบนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ และ
ตอนเสด็จลงจากดาวดึงส์
๓. พระพุทธเจ้า ๕ พระองค์ หมายถึง พระอดีต
พุทธ ๓ พระองค์ คือ พระกกุสันธะ พระโกนาคมน์ และ
พระกัสสปะ พระพุทธเจ้าองค์ปัจจุบัน คือพระสมณโคดม
และพระอนาคตพุทธเจ้า คือพระศรีอาริยเมตไตรย นิยม
เขียนไว้ช่วงบนของผืนผ้า
๔. พระมาลัย กล่าวถึงพระอรหันต์รูปหนึ่งคือ
พระมาลัย มีฤทธิ์เหาะได้ ลงไปโปรดสัตว์นรกและขึ้น
ไปนมัสการพระจุฬามณีบนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ได้พบพระ
อินทร์และพระศรีอาริย์ เมื่อกลับจากนรกและสวรรค์ จึง
เทศนาสั่งสอนให้มนุษ ย์หวั่นเกรงต่อการท�ำบาป หมั่น
ท�ำบุญท�ำทานอุทิศบุญกุศลจะได้ขึ้นสวรรค์และอยู่ในพระ
ศาสนาพระศรีอาริย์ พระมาลัยแสดงด้วยพระสงฆ์ห่มจีวร
สีแดง ถือตาลปัตร สะพายบาตร อยู่ในท่าเหาะหรือนั่งอย
ต่อหน้าพระเจดีย์จุฬามณี
๕. พระเจดีย์จุฬามณี เป็นพระเจดีย์แก้วเขียวท
พระอินทร์ทรงสร้างไว้บนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ พระอินทร
พระพรหมและเทพยดาชั น ้ ต่างๆ เสด็จไปนมัสการอยู เ ่ สมอ
ส่วนพระศรีอาริย์นั้นเสด็จจากสวรรค์ชั้นดุสิตและบริวาร
แสนโกฏิ พร้อมด้วยขบวนพยุหยาตรา แห่มานมัสการพระ
เจดีย์จุฬามณีทุกวันขึ้น ๘ ค�่ำ และ ๑๕ ค�่ำ
๖. ทศชาติชาดก คือเรื่องราวของพระพุทธเจ้า
ครั้งเสวยพระชาติเป็นพระโพธิสัตว์ ทรงบ�ำเพ็ญบารมีใน
ช่วง ๑๐ พระชาติสุดท้าย ก่อนที่จะเสวยพระชาติเป็นพระ
โคตมพุทธเจ้า
๗. เวสสันดรชาดก เป็นเรื่องที่นิยมเขียนกันมาก
เป็นพระชาติที่ยิ่งใหญ่เพราะทรงบ�ำเพ็ญบารมีครบทั้ง ๑๐
ประการ จึงเรียกว่า มหาชาติ
มูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธ
51