Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών – Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ’ έκδοση
διαδικασία. Βοηθάει σημαντικά προς αυτή την κατεύθυνση, αν λαμβάνονται
υπόψη δύο σημαντικές παράμετροι: οι υπάρχουσες γνώσεις, δεξιότητες κλπ. των
παιδιών και ο ρόλος των εκπαιδευτικών.
-Οι τυχόν προαπαιτούμενες γνώσεις.
-Εργαλεία-πηγές που θα χρησιμοποιηθούν.
-Τα αναμενόμενα κείμενα που θα παραχθούν, οι δραστηριότητες που θα
αναπτύξουν οι μαθητές.
Μεγάλη βαρύτητα δίνεται στην ακριβή αποτύπωση
του είδους των γραμματισμών (επομένως και των κειμενικών ειδών) με τους
οποίους εξοικειώνονται τα παιδιά (διαβάζοντας, μιλώντας ή γράφοντας).
-Απαραίτητο είναι να τίθεται και ένα πλαίσιο ως προς το πώς αντιλαμβάνονται οι
συγγραφείς της πρότασης σε σχέση με μια ευρύτερη λογική της αξιολόγησης,
στις παρακάτω κυρίως πτυχές της: μέσω ποιων και τι είδους πληροφοριών
αναμένεται να κατανοήσουν οι διδάσκοντες το βαθμό της επιτυχίας του
διδακτικού εγχειρήματός τους και πώς θα συλλεγούν οι πληροφορίες αυτές;
Είναι προφανές ότι το πλαίσιο που τέθηκε στην ενότητα των στόχων μπορεί να
βοηθήσει σημαντικά, ώστε η περιγραφή εδώ να είναι περισσότερο ακριβής και
όχι γενική και αόριστη.
-Γενικότερα, αν οι προηγούμενες ενότητες που συζητήθηκαν στο πλαίσιο των
στόχων αφορούν τα περιεχόμενα της διδασκαλίας, η παρούσα ενότητα εστιάζει
στη λεπτομερέστερη περιγραφή της πρότασης, με άλλα λόγια στην ανάλυση των
διδακτικών πρακτικών που προτείνονται.
Μέσα από την περιγραφή θα
πρέπει να αναδεικνύεται η βαρύτητα που πρέπει να δίνεται σε διδασκαλίες που
έχουν πρωταγωνιστές τα παιδιά και να προβλέπονται πρωτίστως έρευνες μικρής
έκτασης, συλλογή δεδομένων, αναλύσεις, συγκρίσεις κλπ. Αυτό σημαίνει ότι τα
παιδιά δεν θα καλούνται απλώς να μάθουν μια «νέα ύλη», αλλά να είναι
πρωταγωνιστές στη διερεύνηση ποικίλων κοινωνικών, πολιτισμικών, γλωσσικών
κλπ. ζητημάτων και προβλημάτων.
Δίνουμε ένα ενδεικτικό παράδειγμα, για να γίνει περισσότερο σαφής η επισήμανση
αυτή.
Ας υποθέσουμε ότι η διδασκαλία μας επιδιώκει να γίνει κατανοητό το γεγονός ότι η
γλώσσα δεν μεταφέρει απλώς μια ουδέτερη εξωτερική πραγματικότητα αλλά την
κατασκευάζει, ανάλογα με την οπτική γωνία του συντάκτη ενός κειμένου. Η
υλοποίηση του ίδιου στόχου μπορεί να γίνει με τελείως διαφορετικές διδακτικές
πρακτικές. Είναι δυνατό, για παράδειγμα, να επιλεγούν δύο ή περισσότερα κείμενα
τα οποία θα διαβαστούν στην τάξη, στη συνέχεια θα συζητηθούν οι τυχόν δυσκολίες
και, τέλος, θα τεθούν κάποιες ερωτήσεις που θα έχουν σχέση με την κατανόηση των
κειμένων, κάποιες από τις οποίες θα μπορούσαν να συμπληρωθούν στο σχολείο και
κάποιες στο σπίτι. Είναι δυνατό επίσης να γίνει κάτι τελείως διαφορετικό: τα παιδιά
καλούνται να εντοπίσουν σημεία και να αξιοποιήσουν γνώσεις για τη γλώσσα,
προκειμένου να εντοπίσουν τα στοιχεία εκείνα που συγκροτούν τη διαφορετική
οπτική στο ίδιο ζήτημα του κάθε συντάκτη (π.χ. παθητική σύνταξη, χρήση πρώτου
πληθυντικού κλπ.). Αν η διαδικασία αυτή είναι μέρος μιας ευρύτερης διερεύνησης,
όπου τα δύο κείμενα αποτελούν μέρος, και αν τα παιδιά κληθούν να παρουσιάσουν
τα ευρήματά τους, τότε η διδακτική πρακτική είναι τελείως διαφορετική.
Οι διαφορετικές αυτές διδακτικές πρακτικές έχουν σημαντικές επιπτώσεις και στο
είδος των εγγράμματων μαθητικών ταυτοτήτων που ενεργοποιούν/ κατασκευάζουν.
Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για την Αξιοποίηση και Εφαρμογή των ΤΠΕ στη Διδακτ