Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών – Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ’ έκδοση
μέχρι εδώ σχετικά με αυτά, παραπέμποντας στο Γενικό Μέρος του υλικού (Ενότητα
2.3.2.α) από όπου μπορεί κανείς να αντλήσει αναλυτικές πληροφορίες για το Web 2.0,
τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του και τις υπηρεσίες του.
Αυτό που έχει ιδιαίτερη σημασία εδώ είναι να γίνουν κατανοητοί οι λόγοι για
τους οποίους προτείνεται η αξιοποίηση του Web 2.0 στα φιλολογικά μαθήματα. Ένας
βασικός λόγος είναι το γεγονός ότι οι εφαρμογές της δεύτερης αυτής διαδικτυακής
γενιάς είναι ιδιαίτερα διαδεδομένες στους εφήβους, πολλοί από τους οποίους χρησιμοποιούν το Facebook, παρακολουθούν και μοιράζονται ταινίες και μουσικές στο
YouTube κτλ. Θεωρώντας τέτοιου είδους πρακτικές των εφήβων ως πρακτικές γραμματισμού, τα φιλολογικά μαθήματα, τα κατεξοχήν δηλαδή μαθήματα που σχετίζονται
με την εκπαίδευση στον γραμματισμό, δεν μπορούν να τις αγνοούν.
Ένας δεύτερος –και βασικότερος ίσως– λόγος εξαιτίας του οποίου κρίνεται ως
επιτακτική η διδακτική αξιοποίηση του Web 2.0 είναι το γεγονός ότι οι πρακτικές
γραμματισμού που αναδεικνύονται κατά τη χρήση του χαρακτηρίζονται από αυτό που
οι Knobel & Lankshear (2007) αποκαλούν «νέο ήθος». Με τον όρο αυτόν εννοούν
παραδειγματικής φύσεως αλλαγές σε τρόπους δράσης, σε αξίες, αντιλήψεις και ιδεολογίες που έχουν ως αποτέλεσμα ένα νέο είδος νόησης (a new kind of mindset). Η
συγγραφή των κειμένων, για παράδειγμα, και η διαπραγμάτευση των πληροφοριών
στα διαδικτυακά περιβάλλοντα του Web 2.0 είναι αποτέλεσμα συμμετοχικών και συνεργατικών διαδικασιών, σε αντίθεση με την ατομοκεντρική λογική που χαρακτηρίζει
τα περιβάλλοντα της πρώτης γενιάς του διαδικτύου.
Στο πλαίσιο αυτό, επομένως, είναι ιδιαίτερα σημαντικό οι διδάσκοντες τα φιλολογικά μαθήματα να γνωρίζουν ποιους τρόπους ανάγνωσης και γραφής κειμένων
στις εφαρμογές του Web 2.0 αναπτύσσουν τα παιδιά, ποιες δηλαδή μορφές νέου
γραμματισμού καλλιεργούν, με ποιον τρόπο και σε ποιο εύρος. Μία τέτοια γνώση είναι σημαντική, καθώς ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά αλληλεπιδρούν με τα κείμενα
στο πλαίσιο των περιβαλλόντων του Web 2.0 δεν μπορεί παρά να επηρεάζει και τον
τρόπο με τον οποίο αλληλεπιδρούν με τα κείμενα, γενικότερα. Πηγαίνοντας ένα βήμα
παραπέρα, αν θεωρήσουμε και την ίδια τη διδασκαλία ως κείμενο,75 καταλαβαίνει κανείς ότι η εμπλοκή των μαθητών σε πρακτικές ψηφιακού γραμματισμού στο πλαίσιο
75
Σχετικά με τη θεώρηση της διδασκαλίας ως κειμενικού είδους βλ. Κουτσογιάννης 2010α, 2010β.
Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για την Αξιοποίηση και Εφαρμογή των ΤΠΕ στη Διδακτική Πράξη
ΙΤΥΕ Διόφαντος - Διεύθυνση Επιμόρφωσης και Πιστοποίησης
239