Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών – Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ’ έκδοση
κενά και παραλείψεις
χρήση γλώσσας
κενότητα, αμφισημία, σκοτεινότητα
διάκριση γεγονότων από ερμηνείες
188
έλεγχος πληρότητας, επάρκειας, ευστάθειας, αληθοφάνειας και αξίας
επιχειρημάτων
αναζήτηση πρόσθετων πληροφοριών – σύγκριση και διασταύρωση
διαμόρφωση προσωπικής άποψης – διατύπωση αξιολογικών κρίσεων –
εξαγωγή συμπερασμάτων.
Στη συνέχεια παρατίθενται ενδεικτικά κάποιες στρατηγικές για την ανάπτυξη της
κριτικής σκέψης στο μάθημα της ιστορίας μέσα από ερωτήσεις και εργασίες (Ennis
1996· King 1992):
Πίνακας 9
Κατά τη διάρκεια συζητήσεων στην τάξη
Μέσω της ανάθεσης εργασιών
ερωτήσεις διασαφήνισης:
υποβολή ερωτήσεων στις κατ’ οίκον εργασίες, τις
ασκήσεις ή τη συζήτηση στην τάξη, τα τεστ κλπ
γιατί το λες (υποστηρίζεις) αυτό;
που προωθούν την ανάπτυξη δεξιοτήτων κριτικής
θα μπορούσες να προσθέσεις κάτι πάνω στο θέμα;
τι εννοείς;
σκέψης
ερωτήσεις για τον προσδιορισμό της κύριας άποψης –
εξήγησε πώς…
οπτικής:
εξήγησε γιατί…
ας δούμε αν το κατάλαβα σωστά. Αυτή είναι η άποψή
πού και πώς διαφέρουν ή μοιάζουν…;
σου;
πώς θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί…, για
θεωρώ ότι η άποψή σου είναι πως… Έχω δίκιο;
αυτή ακριβώς είναι η θέση σου;
πώς γνωρίζεις ότι…;
ερωτήσεις για την αναζήτηση αιτίων:
να…;
πώς
θα μπορούσες να μας πεις περισσότερα για τους
μπορεί…
να
έχει
εφαρμογή
στην
καθημερινή ζωή;
λόγους που σε κάνουν να πιστεύεις αυτό το πράγμα;
πώς συνδέεται… με ό,τι γνωρίζουμε ήδη;
θα
αν είναι αλήθεια ότι…, τι άλλο είναι πιθανόν
μπορούσες
να
μας
δώσεις
περισσότερες
λεπτομέρειες για τους λόγους που σε κάνουν να
υποστηρίζεις αυτή τη θέση;
αλήθεια;
κάνε ένα κατάλογο των αιτίων με βάση
εκφράσεις που αρχίζουν με τη λέξη «γιατί» ή
γιατί το πιστεύεις αυτό;
«επειδή»
γιατί το λες αυτό;
έχεις λόγους γι’ αυτό το συμπέρασμά σου;
κάνε
ένα
διάγραμμα
της
συλλογιστικής
ερωτήσεις για τον προσδιορισμό σχέσεων αιτίου και
πορείας (προκείμενες και συμπεράσματα)
αποτελέσματος:
στην περίπτωση…
θέλω να σε καταλάβω: θα μπορούσες να εκθέσεις
πες ή γράψε με δικά σου λόγια…
Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για την Αξιοποίηση και Εφαρμογή των ΤΠΕ στη Διδακτική Πράξη
ΙΤΥΕ Διόφαντος - Διεύθυνση Επιμόρφωσης και Πιστοποίησης