Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών – Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ’ έκδοση
Υπερκείμενο: μια νέα μορφή οργάνωσης και παράστασης του λογοτεχνικού
κειμένου
Το γεγονός ότι οι μαθητές είναι συνήθως περισσότερο τεχνολογικώς γραμματισμένοι,
σε σύγκριση με τους φιλολόγους τους, ενισχύει την τεχνοφοβία των δεύτερων και
αρκετά συχνά τους αποτρέπει από τη χρήση ψηφιακών μέσων στη διδασκαλία. Όμως
η μεγάλη εξοικείωση των μαθητών με την τεχνολογία μπορεί να αξιοποιηθεί στο
μάθημα. Ο φιλόλογος δεν είναι απαραίτητο να έχει γνώσεις τεχνικού, για να προτείνει
χρήση της τεχνολογίας. Μπορεί να συνεργαστεί με τον διδάσκοντα της πληροφορικής
ή να παραπέμψει, κατόπιν συνεννόησης, σε αυτόν τους μαθητές του για τεχνική
υποστήριξη.
Η μεταγραφή ενός συμβατικού λογοτεχνικού κειμένου από έντυπη μορφή σε
υπερκειμενική θέτει ορισμένα βασικά ζητήματα. Καθώς η σειριακή ανάπτυξη του
λογοτεχνικού κειμένου χάνεται στην υπερκειμενική διάταξη του λόγου, οι μαθητές θα
πρέπει να αποφασίσουν την αναδιοργάνωση της αφηγηματικής δομής έτσι, ώστε να
δημιουργηθεί ένα ελαστικό και πολυεπίπεδο υπερκείμενο.
Παρατηρούμε ότι η χρήση της τεχνολογίας μπορεί να μεταστραφεί από την
ανασύσταση του ιστορικοκοινωνικού πλαισίου παραγωγής του λογοτεχνικού έργου,
το οποίο απαντά στα οικεία αγγλόφωνα και ελληνόφωνα διδακτικά σενάρια, στην
κατάδειξη του μηχανισμού της συγγραφής και της οργάνωσης του αφηγηματικού
λόγου, στην αξιοποίηση των γλωσσικών τεχνασμάτων και του αφηγηματικού δόλου
έτσι, ώστε η διδασκαλία της λογοτεχνίας να πραγματοποιείται σε ένα συμμετοχικό
πλαίσιο, με φιλελεύθερο τρόπο, με στόχο όχι μόνο την πρόσληψη αλλά και την
παραγωγή λογοτεχνικού κειμένου.
Σύγχρονη και ασύγχρονη επικοινωνία, ηλεκτρονικά ημερολόγια ανάγνωσης
(blogs): τρόποι κατασκευής εικονικών αναγνωστικών κοινοτήτων των
μαθητών
Σχεδόν όλα τα σενάρια διδασκαλίας του μαθήματος παραγνωρίζουν μια βασική
δυνατότητα που προσφέρει η χρήση της τεχνολογίας: την ενίσχυση της επικοινωνίας
σε σχολικό, διασχολικό και εξωσχολικό επίπεδο. Το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, η
δυνατότητα σύγχρονης επικοινωνίας αλλά και η