Αρχαία Ελληνικά Β΄ Λυκείου : « Το άγνωστο κείμενο »
Ανακεφαλαίωση
✓ Πάντες δὲ οἱ στρατιῶται τὰ ἐπιτήδεια ἐκ τῶν χωρίων ἐλάμβανον . || Όλοι οι στρατιώτες έπαιρναν από τα χωριά τα απαραίτητα τρόφιμα .
Έως τώρα είδαμε τους ομοιόπτωτους ονοματικούς προσδιορισμούς , δηλαδή την παράθεση , την επεξήγηση , τον επιθετικό προσδιορισμό και τον κατηγορηματικό προσδιορισμό .
Ετερόπτωτοι προσδιορισμοί
Ως ετερόπτωτοι ονοματικοί προσδιορισμοί λειτουργούν οι πλάγιες πτώσεις , δηλαδή η γενική , η δοτική και η αιτιατική :
1 . Η γενική ως ετερόπτωτος προσδιορισμός μπορεί να είναι :
✓ Γενική κτητική ή γενική του δημιουργού : Ἡ πόλις ἡμῶν ἐτίμα καὶ τότε τοὺς ἀγαθούς . || Η πόλη μας τιμούσε και τότε τους ενάρετους .
✓ Γενική διαιρετική : τινὲς τῶν ῥητόρων . || κάποιοι από τους ρήτορες . ✓ Γενική της ύλης : ἀσπὶς χρυσοῦ . || ασπίδα από χρυσάφι .
✓ Γενική του περιεχομένου : Σωρός ξύλων και λίθων . || σωρός από ξύλα και πέτρες .
✓ Γενική της ιδιότητας : Παῖς πέντε ἐτῶν . || παιδί πέντε ετών .
✓ Γενική της αξίας : Κατέλιπε πέντε ταλάντων οὐσίαν . || άφησε περιουσία πέντε ταλάντων .
✓ Γενική της αιτίας : Δίκη κλοπής . || δίκη εξαιτίας κλοπής . ✓ Γενική υποκειμενική : Ἡ νίκη τῶν Ἑλλήνων . || Η νίκη των Ελλήνων .
✓ Γενική αντικειμενική : Διδάσκαλος τῶν παίδων ἐγένετο .|| Έγινε δάσκαλος των παιδιών .
2 . Η δοτική ως ετερόπτωτος προσδιορισμός μπορεί να είναι :
✓ Δοτική αντικειμενική . Συντάσσεται με επίθετα που δηλώνουν φιλία , έχθρα , ευπείθεια , ακολουθία , διαδοχή , προσέγγιση κ . ά .: Οἱ ὅμοιοι τοῖς ὁμοίοις εὖνοί εἰσι . || Οι όμοιοι είναι ευνοϊκοί στους όμοιούς τους .
88