Αρχαία Ελληνικά Β΄ Λυκείου : « Το άγνωστο κείμενο »
α . Μέσα αυτοπαθή ρήματα
Μέσα αυτοπαθή ή ευθέα ονομάζονται τα ρήματα που δηλώνουν ενέργεια του υποκειμένου η οποία επιστρέφει άμεσα σ ' αυτό . Ισοδυναμούν με ενεργητικά ρήματα που έχουν αντικείμενο την αιτιατική της αυτοπαθούς αντωνυμίας : γυμνάζομαι = γυμνάζω ἐμαυτόν .
✓ Οὕτω οἱ Κερκυραῖοι ἐτάξαντο ( ἔταξαν ἑαυτούς || παρέταξαν τους εαυτούς τους ) || έτσι παρατάχτηκαν οι Κερκυραίοι .
✓ Ἐγώ λούομαι ( λούω ἐμαυτόν || λούζω τον εαυτό μου ) || Εγώ λούζομαι .
✓ Οὗτοι ὁπλίζονται ( οπλίζουν τους εαυτούς τους ) || Αυτοί οπλίζονται . β . Μέσα πλάγια ρήματα
Λέγονται τα ρήματα που δηλώνουν ότι η ενέργεια του υποκειμένου επιστρέφει πάλι στο ίδιο το υποκείμενο , αλλά τώρα με πλάγιο τρόπο , έμμεσο δηλαδή και δεν επιστρέφει κατευθείαν , όπως στα μέσα αυτοπαθή ρήματα .
Τα μέσα πλάγια ρήματα χωρίζονται σε δύο κατηγορίες : στα μέσα διάμεσα και στα μέσα περιποιητικά ή μέσα ωφελείας .
α . Μέσα διάμεσα . Δηλώνουν ενέργεια του υποκειμένου η οποία επιστρέφει σ ' αυτό – ή σε κάτι που του ανήκει – διαμέσου άλλου :
• ἀπογράφομαι ( μέσω του γραμματέα ), ἐπισκευάζομαι ( επισκευάζω κάτι μέσω τεχνιτών ), διδάσκομαι ( διδάσκω κάποιον μέσω δασκάλων ), μεταπέμπομαι ( προσκαλώ κάποιον μέσω απεσταλμένων ), ναυπηγοῦμαι ( ναυπηγώ μέσω ναυπηγών ), τίθεμαι νόμον ( θεσπίζω ως πόλη νόμο μέσω νομοθετών ) κ . ά
✓ Οἱ ἄνθρωποι τοὺς νόμους ἔθεντο . || Οι άνθρωποι θέσπισαν τους νόμους ( διὰ τῶν νομοθετῶν ).
✓ Θεμιστοκλῆς τὸν υἱὸν ἱππέα ἐδιδάξατο ἀγαθόν . || Ο Θεμιστοκλής δίδαξε τον γιό του να γίνει καλός ιππέας . ( ἐδίδαξε διὰ τοῦ διδασκάλου )
β . Μέσα περιποιητικά ή μέσα ωφελείας . Δηλώνουν ενέργεια του υποκειμένου για δική του χρήση και ωφέλεια και ισοδυναμούν με ενεργητικά ρήματα που έχουν
158