Αρχαία Ελληνικά Β΄ Λυκείου : « Το άγνωστο κείμενο »
δοτικές του μέτρου ή της διαφοράς είναι οι εξής : πόσῳ , τόσῳ , τοσούτῳ , ὅσῳ , πολλῷ , ὀλίγῳ .
✓ τοὺς πολλῷ πλείω τῶν ἀναγκαίων κεκτημένους || αυτούς που κατέχουν αγαθά πολύ περισσότερα από τα αναγκαία .
✓ πολλῷ μείζων ἐγίγνετο ἡ βοὴ ὅσῳ δὴ πλείους ἐγίγνοντο || η βοή γινόταν πολύ δυνατότερη , όσο αυξανόταν ο αριθμός των ανδρών .
✓ Πολλῷ κρεῖττόν ἐστιν ἐμφανής φίλος ἤ χρυσός ἀφανής . || πολύ καλύτερος είναι ο φανερός φίλος από τον κρυμμένο χρυσό .
Η αιτιατική ως ετερόπτωτος προσδιορισμός
Η αιτιατική ως ετερόπτωτος προσδιορισμός ονομάτων μπορεί να δηλώνει :
α . αναφορά ( αιτιατική της αναφοράς ). Συχνές αιτιατικές της αναφοράς είναι οι : τὸ ὕψος , τὸ εὖρος , τὸ μῆκος , τὸ μέγεθος , τὸν ἀριθμόν , τὸ πλῆθος , τὸ ὄνομα , τὴν ὄψιν , κλπ .
✓ τυφλὸς τά τ᾽ ὦτα τόν τε νοῦν τά τ᾽ ὄμματ᾽ εἶ || είσαι τυφλός και στα αυτιά και στον νου και στα μάτια .
✓ κράτιστοι δ ' ἂν τὴν ψυχὴν δικαίως κριθεῖεν || δικαίως θα μπορούσαν να κριθούν πάρα πολύ γενναίοι στην ψυχή .
✓ διὰ μέσου δὲ τῆς πόλεως ῥεῖ ποταμὸς Κύδνος ὄνομα , εὖρος δύο πλέθρων || μέσα από την πόλη περνάει ένα ποτάμι , Κύδνος στο όνομα , με εύρος δύο πλέθρα .
✓ Κινάδων ἦν νεανίσκος τό εἶδος . || Ο Κινάδων ήταν νεαρός ως προς την εμφάνιση .
β . Ποσό ( αιτιατική του ποσού ). Συνήθως προσδιορίζει συγκριτικούς βαθμούς ε- πιθέτων επιτείνοντας τη σημασία τους .
✓ ἡγήσονται πολὺ πλείονος ἀξίαν εἶναι τὴν πόλιν || θα θεωρήσουν ότι η πόλη μας είναι πολύ πιο αξιόλογη .
129