Αρχαία Ελληνικά Β΄ Λυκείου : « Το άγνωστο κείμενο »
Ετερόπτωτοι προσδιορισμοί
Είναι τα ουσιαστικά που δεν τίθενται στην ίδια , αλλά σε διαφορετική πτώση από το προσδιοριζόμενο .
Οι ετερόπτωτοι προσδιορισμοί βρίσκονται μόνο στις πλάγιες πτώσεις , ενικού και πληθυντικού και είναι η γενική ( κτητική , διαιρετική , ύλης , περιεχομένου , ιδιότητας , αξίας , αιτίας , υποκειμενική , αντικειμενική ) η δοτική ( αντικειμενική , της αναφοράς , ποσούμέτρου-διαφοράς ) και η αιτιατική ( αναφοράς , ποσού ).
Η γενική ως ετερόπτωτος προσδιορισμός
Η γενική , όταν προσδιορίζει ουσιαστικά ή επίθετα ως ετερόπτωτος προσδιορισμός , δηλώνει ποικίλες σχέσεις :
α . Γενική κτητική ή του δημιουργού . Δηλώνει τον κάτοχο ενός αντικειμένου ή το δημιουργό του . Στη γενική κτητική εντάσσεται και η γενική που δηλώνει συγγενικές σχέσεις . Με γενική κτητική συντάσσονται συνήθως τα επίθετα : οἰκεῖος ( δικός μας , ατομικός , ιδιωτικός ), ἴδιος ( ατομικός , ιδιωτικός ), κοινός ( κοινός , δημόσιος ) συγγενής , σύμμαχος , ἑταῖρος , ( φίλος ), φίλος , ἐχθρός , ξένος ( φίλος από φιλοξενία , ξένος ).
Επίσης , με γενική κτητική συντάσσονται οι λέξεις σῶμα , ψυχή , λέξεις που δηλώνουν μέλη του σώματος ( χείρ , πούς , οὖς κλπ ) και ιδιότητες της ψυχής ( ἀρετή , ἦθος , εὐγένεια , κακία κλπ )
✓ τὴν παλαιὰν ἀρετὴν τῶν προγόνων || την παλιά αρετή των προγόνων μας .
✓ ἡ γὰρ εὐγένεια τῶνδε τῶν ἀνδρῶν || η ευγενική καταγωγή αυτών εδώ των ανδρών .
✓ τοὺς μὲν τοῦ Σόλωνος νόμους || τους νόμους του Σόλωνα .
✓ ἐπεδείξατο δὲ τῆς ψυχῆς τὴν ῥώμην || έδειξε τη δύναμη της ψυχής του .
122