WPROWADZENIE
ANDRZEJ KACORZYK - DYREKTOR MIĘDZYNARODOWEGO CENTRUM EDUKACJI O AUSCHWITZ I HOLOKAUŚCIE
Są z nami coraz rzadziej: ocaleni z Auschwitz i Holokaustu, byli więźniowie niemieckich obozów koncentracyjnych, świadkowie tamtej historii. Spotkania z nimi, ich wystąpienia, uwagi i gesty motywują nas do podejmowania nowych wyzwań. Ich wspomnienia i refleksje są bezcennym drogowskazem dla wspólnej pamięci już tak wielu powojennych pokoleń.
Kiedy 27 stycznia 2005 roku Prof. Władysław Bartoszewski mówił o konieczności powołania Międzynarodowego Centrum Edukacji o Auschwitz i Holokauście w Muzeum Auschwitz, podkreślał znaczenie dotychczasowych działań świadków historii, mówiąc:
„Uczyniliśmy dużo”, ale zaraz potem dodał zdecydowanie, odważnie i bezwzględnie prawdziwie: „Ale nie dość”.
To wypowiedziane „nie dość” w kontekście edukacji w autentycznych miejscach pamięci oznacza ciągłe poszukiwanie, niekończące się odkrywanie i przezorne wypatrywanie, ale przede wszystkim przejawia się w śmiałym działaniu. Chcemy, aby każda osoba odwiedzająca historyczne miejsca pamięci mogła zobaczyć je z własnej, osobistej perspektywy. Istotnym elementem naszego planu jest zamiar, aby możliwie wielu ludzi usłyszało opowieść o tym miejscu w swoim języku ojczystym, ale też ważnym jest, aby przekazać ją jak najwłaściwiej niesłyszącym, niewidomym czy też osobom z niepełnosprawnością intelektualną, ludziom z różnych grup społecznych oraz zawodowych.
Karty tej publikacji zawierają artykuły poświęcone w znacznej mierze nowym projektom w miejscach i instytucjach pamięci, skierowanym do tych szczególnych grup odbiorców, jakimi są osoby z niepełnosprawnościami lub pochodzące ze środowisk i grup społecznie wykluczanych. Ponadto prezentujemy nową lekcję przygotowującą do wizyty w miejscu pamięci, pozwalającą na dobre, interdyscyplinarne zmierzenie się z tematyką Szoa i niemieckich obozów koncentracyjnych.
Równie ważnym walorem publikacji jest próba pokazania efektów edukacji w miejscu pamięci z perspektywy socjologicznej i społecznej.
Jestem przekonany, że ta książka będzie chętnie przeglądana, czytana i wykorzystywana przez nauczycieli i pedagogów edukacji szkolnej i pozaszkolnej, stając się cenną pomocą w ich wyjątkowej pracy.