beklediğimizi ifade etmek istiyoruz. Böylece,“ yapmasını çok iyi bilen şark, muhafaza etmesini bilmez” sözü de tekzip edilmiş olacaktır. Bir cihan padişahının annesinin hâtırasını yaşatmak insanî ve İslâmî görevimiz olduğu gibi bu tarihî şahsiyetlere karşı da vefa borcumuzdur.
Of tarihinin en önemli hoca ve müftü ailelerinden Bakkalzadeler, Efendioğulları, Fındıkoğulları, Fettahoğulları gibi birçok aile kendilerinin Kahramanmaraş’ tan geldiklerini söylerler ve bazıları köklerini Saçaklızadeler’ e dayandırırlar. Taşana tarafındaki Şenterziler kendilerinin köklerini Maraş’ ta ararlar.
Ayrıca Sürmene’ deki Dulgadiroğulları soyu da Kahramanmaraşlı Dulgadiroğulları’ ndandır. Onun yanısıra, Dulgaroğlu, Maraşlıoğlu, Babolioğlu, Fettahoğlu, Hacıfettahoğlu, Solakoğlu, Çolakoğlu gibi adlar özellikle Sürmene ve Of çevresinde yaygın olup Dulgadiroğlu soyundandır.
Bu ailelerin bu beldelere gelişi, Yavuz Sultan Selim’ in Çaldıran Savaşı dönüşünde, 1515 yılındaki Turnadağ Savaşıyla ortadan kaldırdığı Dulgadiroğlu Beyliği’ nin belli başlı sülâlelerini başka yerlere iskân etme siyasetinin bir neticesi olarak gerçekleşmiştir. Bu vesile ile, birkaç kişinin soy ağacını takdim etmekte fayda görmekteyim:
Mustafa Bakkaloğlu: Soyu, Kahramanmaraşlı Osman Efendi’ den gelmektedir. Anne tarafından en eski dedesi, Türkistan’ dan gelen bir aileden geldiği rivayet edilen Hafız Hâlim( Sarıahmetoğulları) dır. İki dedesi de Çanakkale Savaşları’ nda şehit olmuşlardır. Mahmut Efendioğlu: Bu sülâlenin 18. yüzyılda Bağdat’ tan veya Kahramanmaraş’ tan geldiği söylenir. Kardeşleri Hüseyin Efendi ve İbrahim Efendi âlim zatlar idi. Mahmut Efendi, Of’ ta en çok talebe yetiştiren âlimlerden birisi idi.
Bursa Barosu avukatlarından Av. Reşit Azmi Bilgin Bey Hanecioğulları olarak bilinen sülâlelerinin, Trabzon’ un fethinden sonra, Kahramanmaraş’ tan gelip önce Vakfıkebir bölgesine yerleştirildiklerini söylemektedir. Bu aile, Of kazasında padişah fermanlarını okumak üzere görevlendirilmiş bulunan Hanecizade Hacı Tahir Efendi’ nin soyundan gelmektedir.
Ankara Balgat’ ta ticaretle uğraşan Hacıabdullahoğlu ailesi de köklerinin Kahramanmaraş’ tan geldiğini söylemektedirler. Bu konuda daha yüzlerce örnek gösterebilmek mümkündür.
Saçaklızade kardeşlerden sonra, Kahramanmaraşlılar’ ın, Elbistanlılar’ ın Trabzon’ a ve özellikle Of’ a ve Çaykara’ ya yerleştiği görülür. Bugün Elbistan’ da Abdikoğulları vardır ve Of’ ta da Aşağı Kışlacık köyünde Abdikoğulları vardır. Yüzyıllar sonra iki ayrı yerdeki sülâle birbirlerini henüz tanımış bulunmaktadır. Of’ lu Abdikoğulları’ ndan değerli kardeşim Halil İbrahim Abdik ve ağabeyleriyle tanıştığım gibi, Elbistan’ daki Abdikoğulları’ ndan rahmeti rahmana kavuşan Hüseyin Abdik ve Mehmet Abdik amcaları da tanırdım. Aynı aileden Hamdi Abdik Bey kırk yıllık dostum ve arkadaşımdır.
4. ŞEHİR, CAMİ, MEKTEP, EVLİYA, TÜRBE,
Fethin şehitlerinden sonra, fethedilen yerlerde bir de manevîyatın muharipleri gelmiş, cemiyetin hayatına kuvvetle karışmış ve devrine temiz ahlakın nefisle devamlı bir mücahede ve murakabeden doğan hikmetin, sevginin izlerini geçirmiş, hülâsa kendi tecrübele-
109
İpek Yolu Medeniyetleri