Harç, Vergi ve Diğer Mali Konular
belirtilmiş, Tapu Sicil Tüzüğünün 50 ve 51. maddelerinde de bu geçici şerhin mal sahibi ve
ilgililerin istemi veya mahkeme kararıyla yapılacağı açıklanmıştır. Her iki halde de istem
belgesi düzenlenir. Geçici tescil şerhi ister mal sahibi ve ilgililerin isterse mahkeme kararıyla
yapılsın kayıtlı değer üzerinden binde 2,27 oranında harç tahsil edilmelidir.(656)
ı. Mal Birliği – Mal Ortaklığı – Şufa – İştira – Vefa – Aile Yurdu – Art Mirasçı Atanması
* Mal rejimi sözleşmelerinin şerhinde
-Edinilmiş mallara katılma(yasal rejim)(TMK.218)
-Mal ayrılığı(TMK.242)
-Paylaşmalı mal ayrılığı(TMK.244)
-Mal Ortaklığı(TMK.256)
* Sözleşmeden doğan şufa(ön alım), iştira(alım), vefa(geri alım) haklarının şerhinde
* Aile yurdu kurulmasında
* Art mirasçı atanmasında
Kayıtlı değer üzerinden Binde 6,83 oranında tapu harcı tahsil edilir.
i. Adi ve Hasılat Kirası
Adi veya hasılat kira mukavelelerinin tapu siciline şerhinde mukavele müddetine
göre hesaplanacak kira toplamı ve mukavele mevcut değilse veya mukavelede müddet
belirtilmemişse bir yıllık kira bedeli üzerinden, Binde 6,83 tapu harcı tahsil edilir.
• Adi kira; kiraya verenin, belli bir ücret karşılığında bir şeyin kullanılmasını veya
kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna
karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşme (TBK md. 299),
• Hasılat kira; kiraya verenin, kiracıya, ürün veren bir şeyin veya hakkın kullanılmasını
ve ürünlerin devşirilmesini bedel karşılığında bırakmayı üstlendiği sözleşmedir
(TBK md. 357).
Hasılat kirasında, kira karşılığı olarak üretilecek veya yetiştirilecek mal yahut eşya
gösterildiği takdirde kiraya karşılık verilecek mal veya eşyanın tutarı ilgililere beyan ettirilmeli
ve harç beyan edilecek bedel üzerinden hesaplanmalıdır. Döviz üzerinden yapılan kiralarda,
talep günündeki Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden kira alacağı Türk Lirasına çevrilerek
harç hesaplanmalıdır.
Adi ve hasılat kira mukavelelerinin tapu siciline şerhinde kira müddetinin bir kısmı
(656)
Dörtgöz, a.g.e. sf.494
765