Haft
technologia
piękna
wamar
P
odczas styczniowych targów paryskich
głośno było o haftach. Stały się one tematem konferencji i eksponatami na
wystawie The Exception. Zapewne nie bez powodu. Wiodący ich producent, szwajcarska firma Bischoff Textil AG, otrzymał wyróżnienie
w postaci tytułu Designer of the Year.
Hafty, znane i wykonywane od wieków, nadal
inspirują projektantów, a producentom dają
wiele możliwości na wyróżnienie się poprzez
zastosowanie różnorodnych przędz, na przykład metalizowanych, dodanie cekinów, koralików czy kamieni szlachetnych. Stanowią ozdobę
najbardziej widowiskowych kreacji odzieżowych
i bieliźnianych.
Niestety, przeciętna klientka w sklepie z bielizną
ma problem z odróżnieniem haftu od koronki,
ale profesjonaliści powinni posługiwać się tymi
pojęciami jak najprecyzyjniej. Są to dwie różne
technologie, które dają odmienne efekty i możliwości. Tradycyjne hafty powstają za pomocą igły
i nici na bazie z tkaniny, płótna lub tiulu z zastosowaniem różnego rodzaju ściegów i technik
wykonywania. W ten sposób pojawiają się wypukłe, trójwymiarowe wzory, które wyróżniają
się z tła. Współcześnie na skalę przemysłową
wykonuje się je na ogromnych maszynach, a za
ojczyznę haftu maszynowego uważa się szwajcarski kanton St. Gallen.
Koronki tymczasem nie mają takiej bazy. Utkane
są z nici tworzących ażurową plecionkę. Powstawały niegdyś za pomocą szydełka lub klocków,
a obecnie wytwarzane są przede wszystkim maszynowo. Składają się z nieregularnych oczek
tworzących skomplikowany, misterny wzór.
W bieliźnie wykorzystuje się głównie hafty wykonane nićmi na przezroczystym tiulu, który ma
oczka o regularnych, identycznych kształtach
w odróżnieniu od nieregularnej koronki. Czasami niesłusznie za koronkę uznajemy gipiurę.
W rzeczywistości powstała jako haft, ale baza
104
została chemicznie usunięta i pozostał sam wzór
przypominający grubo tkaną koronkę z efektem
przenikania i prześwitywania.
Technologiczna ewolucja
Haft daje projektantom bielizny szeroki zakres
wyboru i możliwość swobodnej kreacji. Począwszy od tła, na którym powstanie wzór, poprzez
grubość wzoru i ilość warstw, rodzaj ściegu, aż
po kolor i rodzaj nici. Technologia pozwala na
wybór baz materiałowych i kolorystycznych
o różnych kształtach oczek. Ewoluują również
same maszyny. Współczesne krosna są lżejsze,
szybsze i bardziej stabilne. Jednym słowem produkty są bardziej złożone, ale kluczowa technika
niewiele się zmieniła. Rozwój wzornictwa postępuje bardzo szybko. W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat przemysł hafciarski, szczególnie ten
zaangażowany w produkcję bielizny, stał się nowoczesny i bardzo technologiczny. Proces produkcji przebiega szybciej i sprawniej. Możliwe
kawak
stają się nawet bardzo skomplikowane wycięcia,
a maszyny, które to robią, osiągają niesam