Geopolitics Magazine January - February 2015 ( 7th Edition ) | Page 50
Geopolitics & Daily News Magazine
Για να διασωθεί το τραπεζικό σύστημα λόγω μίας ενδεχόμενης στάσης πληρωμών των
υπερχρεωμένων χωρών το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα προχώρησαν στη χορήγηση νέων δανείων.
Επίσης προτάθηκε από τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ Ν. F. Brady ένα σχέδιο ελάφρυνσης του
χρέους τους το οποίο όριζε: 1) τη διαγραφή τμήματος του εξωτερικού χρέους, 2) την επέκταση της
χρονικής περιόδου αποπληρωμής του υπόλοιπου χρέους, 3)τη μείωση των επιτοκίων για το υπόλοιπο
χρέος. (Ρουμελιώτης, 2009:540)
Όμως η επιβολή της νεοφιλελεύθερης ορθοδοξίας στις χώρες αυτές αποτελούσε προϋπόθεση
για την παροχή χρηματοδοτικής ενίσχυσης. Σκοπός ήταν να εξαλειφθεί το καθεστώς ειδικής
μεταχείρισης που υπήρχε γι αυτές τις χώρες, οι οποίες μπορούσαν να επωφελούνται από τον υψηλό
πληθωρισμό, από την υποκατάσταση των εισαγωγών, την προστασία της νηπιακής τους βιομηχανίας,
από τον παρεμβατικό ρόλο του κράτους. Πολιτικές όμως που χρησιμοποίησαν όλες οι ανεπτυγμένες
χώρες στα πρώτα στάδια της ανάπτυξης τους. Επιπλέον ήταν μία ευκαιρία για την προώθηση του
ανοίγματος των αγορών των σημαντικότερων χωρών της Λ. Αμερικής προς όφελος κυρίως επιχειρήσεων
αμερικάνικων συμφερόντων (Λέανδρος, 2012:177)
Τα αποτελέσματα γι αυτές τις χώρες κάθε άλλο
παρά θετικά ήταν αφού την περίοδο 1980-1990 ο μέσος
ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ στην Υποσαχάρια Αφρική και
στη Λατινική Αμερική κυμαινόταν στο 1,7%, στη Βόρεια
Αφρική το 0,2% ενώ στις χώρες της Νοτιοανατολικής
Ασίας στο 7%. Επιπλέον οι πολιτικές απελευθέρωσης του
εμπορίου δεν απέδωσαν καρπούς αφού οι εξαγωγές των
αφρικανικών προϊόντων μειώθηκαν από 2,4% την
περίοδο 1970-1979 σε 1,2% την περίοδο 1980-1990.
Τέ λος αντίστροφα αποτελέσματα υπήρξαν και στον τομέα
των επενδύσεων στην Υποσαχάρια Αφρική από 23% το
1980 σε 17% το 1995 και τη Λατινική Αμερική από 25%
σε 21%.(Ρουμελιώτης, 2009:529).
Σχετικά με το εξωτερικό χρέος των αναπτυσσόμενων
χωρών, αυτό ακολούθησε μία σταθερή ανοδική πορεία
από τη δεκαετία του 1970, μέχρι που τελικά
αποφασίστηκε η διαγραφή του χρέους των 46 πιο
φτωχών χωρών του κόσμου. Μία διαγραφή που έγινε
σταδιακά και φυσικά προϋπόθετε το σεβασμό, τη βαθιά
πίστη και συμμόρφωση στη νεοφιλελεύθερη ορθοδοξία.
3.Κριτική
3.1 Δάνεια διαρθρωτικής προσαρμογής: Ανάπτυξη ή απελευθέρωση;
Έχει λανθασμένα επικρατήσει η αντίληψη πως οι αρχές της Συναίνεσης της Ουάσιγκτον
εφαρμόζονται με σκοπό την προώθηση της ανάπτυξης στις χώρες όπου εφαρμόζονται μέσω πολιτικών
ενίσχυσης της ελεύθερης αγοράς. Στην πραγματικότητα ο στόχος είναι η απελευθέρωση των αγορών και
όχι η ανάπτυξη των λαών. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το θεσμικό όργανο προώθησης των
πολιτικών αυτών μέσω των προγραμμάτων διαρθρωτικής προσαρμογής για την παροχή χρηματοδοτικής
ενίσχυσης, λειτουργεί ως μία τράπεζα, η οποία θέλει σε κάθε περίπτωση να εξασφαλίσει κατά κύριο λόγο
την αποπληρωμή των δανείων που δίνει. Στόχος λοιπόν των αρχών της Συναίνεσης της Ουάσιγκτον
είναι η βελτίωση των μακροοικονομικών μεγεθών της οικονομίας για να είναι σε θέση το εκάστοτε
κράτος να εξυπηρετεί τις δανειακές του υποχρεώσεις.
Geopolitics.com.gr all rights reserved 2014
Page 48