114
Vanaf eerder die maand geldt het vooruitzicht van de oliebonnenkaart . Vijftien liter per week . Met een nieuw doorgedrukte machtigingswet van minister Boersma van Sociale Zaken kan de regering bovendien ingrijpen op lonen , inkomsten en prijzen . Zonder morren ondergaat Nederland de overheersing en rantsoenering .
Als op 6 januari 1974 om 24:00 uur de laatste autoloze zondag voorbij is , kan er de dag tevoren nog zonder bonnen worden getankt . Daarna wordt het allemaal mondjesmaat . De toewijzingen voor zakelijke kilometers moeten op vrijdag 4 januari door alle distributiekringen zijn afgewerkt en de machtigingen zijn gepost . De aanvankelijke toewijzing van vijftien liter voor privégebruik is weliswaar verhoogd tot twintig liter , maar echt jofel voelt Nederland zich er niet bij .
Hans Venneker , de rechtsback van Sparta , woont aan de kust in Rockanje en kan op die manier niet dagelijks in Rotterdam trainen . Zijn probleem is symptomatisch voor andere betaald voetbalclubs en de duizenden bedrijven . Iets minder voor hun buitenlandse medewerkers , want die mogen gemazzeld zelfs 30 liter per bon tanken . Wel kost hun bon een rijksdaalder en moeten zij bovendien betalen voor een speciale stamkaart .
Maar het distributiesysteem wordt een farce . Zodra de eerste berichten de ronde doen dat het bij nader inzien eigenlijk allemaal wel meevalt met die stagnatie van de
olieaanvoer en tot stomme verbazing van zelfs het kabinet tanker na tanker vol vanuit het Midden-Oosten de haven van Rotterdam binnenvaart , is er op ’ t laatst geen pomphouder meer die om een bon vraagt . En zo komt op 4 februari 1974 een onofficieel einde aan de oliecrisis in Nederland , die de horeca niet de aanvankelijk ingeschatte 35 miljoen gulden heeft gekost , maar 90 . Vooral door de klappen die de wegrestaurants opliepen .
En de Nederlandse Spoorwegen ? Over negen autoloze zondagen dikke winst : 7,7 miljoen extra inkomsten .
JAN D . SWART ANEFO