8
BÖLÜM
SYSTEMA GENITALE
MASCULINUM
(ERKEK ÜREME SİSTEMİ)
Erkek üreme organları, yerleşim yerlerine göre iç üreme organları ve dış üreme organları olarak iki gruba ayrılırlar. Erkek
üreme organlarından testisler, üretraya kadar olan genital iletici yollar ile eklenti bezler iç; penis ve taşıdığı genital + üriner
yol dış genital organlar başlığı altında incelenir.
Genital iletici yollar (viae genitales, genital yollar), ductus epididymis, ductus deferens, ductus ejaculatorius ve urethra masculina’dan oluşur. Eklenti genital bezler, salgılarını genital yollara boşaltan, ejakulat oluşumuna katkı sağlayan ve
işlevsel olarak testis’in ürettiği testosteron’a bağımlı bezler (vesicula seminalis, prostata, gl.bulbourethralis)’ dir.
1. TESTIS / ORCHIS / DIDYMIS
Erbezi, testis. Erkekte temel üreme organı (gonada) olup, bir çifttir. Testisler, sitogenik fonksiyonları ile spermatozoonları, endokrin fonksiyonları ile testosteron ve inhibin hormonlarını üretirler. Oval şekilde, yanlardan basık küçük bir kuş
yumurtası büyüklüğünde olan her bir testis, 5 x 3 x 2,5 cm boyutlarında ve 10 - 15 gr ağırlığındadır. Her bir testis, arka
kenarının iç yan bölümü hariç periton (epiorchium) ile sarılıdır; peritonsuz bölümden damar-sinir ve kanallar geçerken
epididim de tutunur.
Extremitas superior / polus superior : Testis’in yukarıya-öne-dışyana bakan üst ucu.
Extremitas inferior / polus inferior : Testis’in aşağıya-arkaya-içyana bakan alt ucu.
Facies lateralis : Testis’in dışyan yüzü.
Facies medialis : Testis’in içyan yüzü.
Margo anterior : Testis’in serbest ön kenarı.
Margo posterior : Testis’in arka kenarı.
TESTIS’in ÖRTÜLERİ
- Tunica vaginalis testis : Testis’in inişi (descensus testis) esnasında, önüne katarak sürüklediği peritondan oluşan,
testis’in seröz örtüsü. İki yaprağı vardır.
Lamina parietalis / periorchium : Seröz testis örtüsünün dış yaprağı. Parietal periton derivesi olup fascia spermatica
interna’ya yapışır.
Cavum vaginale : Tunica vaginalis’in visseral ve parietal yaprağı arasında oluşan potansiyel boşluk.
Lamina visceralis / epiorchium : Seröz testis örtüsünün iç yaprağı. Visseral periton derivesi olup tunica albuginea’ya
yapışır.
- Tunica albuginea : Epiorchium’un altında yer alan, testis dokusuna tutunmuş beyaz, kalın fibröz örtü.
Mediastinum testis (Corpus Higmori) : Tunica albuginea’nın, testis’in arka kenarından testis dokusu içine gönderdiği,
vertikal yarım bölme.
Septula testis : Mediastinum testis ile tunica albuginea arasında uzanan bağ doku bölmeleri.
- Tunica vasculosa : Tunica albuginea’nın altındaki, testis parenkimine temas eden örtü. Bu örtü, kan damarları ve
gevşek bağ dokudan yapılı olup, tunica albuginea’nın iç yüzü ile septula testisleri sarar.
129