Գ. Ի ՍԿԱՆ Դ Ա ՐՅ ԱՆ
վունք ունի Ի րա նին վա ճա ռելու C–300 հր թիռ ներ, ո րոնք, ի նչ պես
հայ տա րար վում են, պաշտ պա նո ղա կան հր թիռ ներ են: Այ սինքն`
այս տեղ էլ Ռու սաս տա նի շա հը պահ պան վեց, թեև Ռու սաս տա նը
դեռ հա պա ղում է ի րա կա նաց նել այդ ծրա գի րը: Բա ցի այդ՝ կետ
մտց վեց, ը ստ ո րի` Ռու սաս տանն ա զատ է ի րա կա նաց նելու Բու-
շեհ րի ա տո մա կա յա նի ամ բող ջա կան կա ռու ցու մը, ո րի հա մար
ան հրա ժեշտ տեխ նի կան Ռու սաս տա նը կա րող է ան խա փան ներ-
մու ծել Ի րան: Այս տեղ ևս Ռու սաս տա նի շա հը չոտ նա հար վեց:
Հա մա ձայ նու թյուն նե րի ար դյուն քում ՄԱԿ–ի ԱԽ–ն ըն դու նեց
մի բա նաձև, ո րն ա մեն դեպ քում, նա խորդ բա նաձ ևե րի հա մե մա-
տու թյամբ, շատ ա վե լի կոշտ էր:
Հատ կան շա կան է, որ ի րա նա կան հա սա րա կու թյան շր ջա նում
կա այն կար ծի քը, որ ի րենք եր կար տա րի ներ ապ րել են բա նա-
ձ ևե րի տակ, և ի րենց չեն վա խեց նում նման բա նաձ ևե րը: Թեև
ա ռա վել կրթ ված և լայ նա խոհ զանգ վա ծը գի տակ ցում է, որ նման
բա նաձ ևե րը տա նե լու են տն տե սա կան ճգ նա ժա մի էլ ա վե լի խո-
րաց ման, տե ղի է ու նե նա լու գնաճ, կյան քը Ի րա նում ա վե լի է թան-
կա նա լու:
ՄԱԿ–ի ԱԽ–ի 2010 թ. բա նաձ ևի վերաբերյալ շատ կոշտ ար-
տա հայտ վեց Ի ԻՀ նա խա գահ Մահ մուդ Ահ մա դի նե ժա դը. « Դա
նման է մի ան ձե ռո ցի կի, ո րը օգ տա գոր ծում ես ու դեն շպր տում» 47 :
Նրա խոս քից կա րե լի էր հաս կա նալ, որ մո տա կա 90 օր վա ըն-
թաց քում բա նաձ ևի շուրջ Ի րանն աշ խա տանք ներ չի տա նե լու:
Սա լց րեց Ա ՄՆ–ի համ բե րու թյան բա ժա կը, ո րն էլ ո րո շեց
ա ռանց ՄԱԿ–ի միջ նոր դու թյան աշ խա տանք ներ տա նել, որ պես-
զի Ի րա նից նավթ գնող ե րկր նե րին հոր դո րի դա դա րեց նել այն, և
փոր ձեն գտ նել է ներ գա կիր նե րի նոր աղ բյուր ներ:
Եվ շուտով գրանցվեց առաջին հաջողությունը: Եվ րամի ու թյու-
նը 2012 թ. հուն վա րի 23–ին վերջ նա կա նա պես ո րո շում կա յաց րեց,
ո րով դա դա րեց նում է Ի րա նից նավթ գնե լը: Սա կայն այն պետք
է ար վի աս տի ճա նա բար, և վերջ նա ժամ կե տը նշա նակ վեց հու նի-
սի 1–ը: Դրա պատ ճառն այն է, որ Հու նաս տա նը, Իս պա նիան և
Ի տա լի ան բա վա կան շատ նավթ են գնում Ի րա նից և ու նեն ո րո-
շա կի կախ վա ծու թյուն: Եվ նրանք պետք է գտ նեն նոր շու կա ներ,
որ պես զի դա դա րեց նեն Ի րա նից նավ թի գնու մը:
Եվ րա մի ու թյան՝ Ի րա նից ստաց վող նավ թի 35 %–ը գնում է Հու-
նաս տա նը, և մի ան գա մից հրա ժար վել դրա նից նրա հա մար բա-
47
The Telegraph ,Iran dismisses new UN sanctions as 'a used hanky', 10 Jun 2010
http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/middleeast/iran/7816395/Iran-
dismisses-new-UN-sanctions-as-a-used-hanky.html
81