Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
նը նման հա վա նա կան պա տե րազ մի հա մար: Ի նչ պես նշեցինք, նման պա տե րազ մի մեջ հիմ նա կա նում ներգ րավ վում են օ դու ժը, ծո վու ժը, ՀՕՊ զոր քե րը, լայն կի րա ռու թյուն են գտ նում հա տուկ գոր ծո ղու թյուն նե րը, ՌԷՊ ու ժե րը և կա պը, շատ է կար ևոր վում հե տա խու զու թյու նը: Այլ զո րա տե սակ ների ներգ րավ վա ծու թյու նը կրում է խիստ սա հ մա նա փակ բնույթ կամ իս պառ բա ցա կա յում է: Ի րա նն ու նի մոտ 350 մի ա վոր МиГ – 29, Су – 24, F – 4, F – 5, F – 14, F – 7 և այլ տե սա կի մար տական ի նք նա թիռ ներ 2, ո րոնք, սա կայն, ար դեն ժա մա նա կակից հա մար վել չեն կա րող, ի սկ ա մե րի կյան ի նք նա թիռ նե րը, ո րոնք քա նա կով ը նդ հա նու րի կե սից ա վե լին են, բա վա կա նին հնա ցած են և տեխ նի կա կան ո րո շա կի խն դիր ներ ու նեն: Չի բա ցառ վում նաև դրանց հա տուկ խա փա նու մը ար տադ րող ե րկ րի կող մից: Դրան հա կա ռակ ՝ մի այն Իս րայելն ու նի մոտ 360 միա վոր բարձ րա կարգ F – 15, F – 16 տե սա կի կոր ծա նիչներ, ո րոնք հի ա նա լի տեխ նի կա կան վի ճա կում են, և, առ հասա րակ, իս րայե լա կան օ դու ժը աշ խար հում ա ռա ջին տե ղում է իր մար տա կան փոր ձով և պատ րաս տու թյամբ: Ի րա նա կան օ դու ժը տեխ նի կա պես գրե թե ի վի ճա կի չէ հար վա ծելու Իսրայե լին, քա նի որ և ՛ տեխ նի կա կան, և ՛ կազ մա կերպ չա կան, և ՛ մաս նա գի տա կան լուրջ խն դիր ներ կան: Այն դեպ քում, ե րբ իս րայե լա կան օ դու ժի հա մար սա մեծ խն դիր չէ: Մինչև 1500 կմ շա ռավ ղով, ին չը կազ մում է Իս րայե լից Ի րա նի տա րած քի խոր քե րը, իս րայե լա կան օ դու ժը կա րող է գերճշգ րիտ հարված ներ հասց նել Ի րա նին: Տեխ նի կա կան խն դիր նե րից զատ, Ի րա նի հա մար ան հաղ թա հա րե լի են նաև հար ևան ոչ բա րեկամ ե րկր նե րի` Սաու դյան Ա րա բի այի, Հոր դա նա նի, Բահ րեյնի տա րածք նե րը: Այն դեպ քում, ե րբ Իս րայե լին այս ե րկր ները կա րող են օ դային տա րածք տրա մադ րել: Ի հար կե, այս տեղ կար ևոր դեր ու նի նաև ՀՕՊ – ը, ո րը, սա կայն, այն քան էլ հզոր չէ Ի րա նի դեպ քում: Ճիշտ է, ի րա նա կան բա նա կում կան սակա վա թիվ ռու սա կան և չի նա կան հա մե մա տա բար ժա մա նակա կից հա մար վող զե նի թահր թի ռային հա մա լիր ներ, ի նչ պիսիք են С – 300 – ի չի նա կան տար բե րա կը կամ Тор – ը 3, սա կայն դրանք, ի նչ պես նշե ցինք, սա կա վա թիվ են, բա ցի դրա նից էլ,
2
The Military Balance 2010, IISS, Nuffi eld Press, p. 253.
3
Иран получил щит Купив у России зенитно – ракетные комплексы пятого поколения « Тор – М1 », 26. 01. 2007. http:// farsiiran. narod. ru / analitics / tor. htm
113