การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ( Wellness Tourism)
ทั่วโลกในปี 2556 ประเทศส่วนใหญ่ที่อยู่ใน 20 อันดับแรกของโลก อยู่ในทวีปยุโรป และอเมริกาเหนือ ในขณะที่ตลาดของประเทศจีน และอินเดียก็มีการเติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว ส�าหรับประเทศที่มีอัตรา การเติบโตในอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพอย่างรวดเร็ว ในอันดับต้นๆ ได้แก่ จีน สหรัฐอเมริกา อินเดีย เวียดนาม อินโดนีเซีย ไทย ตุรกี และโมรอคโค ส่วนอินเดียอยู่ในอันดับแรก ส�าหรับการเติบโตด้านการเดินทางเพื ่อสุขภาพซึ่งขับเคลื่อนโดย ความสนใจที่เพิ่มขึ้นในเรื่องการรักษาสุขภาพแบบอายุรเวท และความมั่งคั่งในประเพณีการดูแลสุขภาพของอินเดีย
การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพของไทย
การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพของไทยเป็นส่วนหนึ่งของการน�า ภูมิปัญญาตามแนวทาง และศาสตร์ในการดูแลสุขภาพดั้งเดิม มาใช้เป็นส่วนหนึ่งในการบริการทางสุขภาพ ส่งผลให้การบริการ เชิงสุขภาพของไทยมีความหลากหลายและมีความโดดเด่น จนเป็น ที่ยอมรับและรู้จักของนักท่องเที่ยวเชิงสุขภาพทั่วโลก ไม่ว่าจะเป็น แนวทางการดูแลสุขภาพองค์รวม การน�าเอานวดไทย ฤาษีดัดตน การฟื้นฟูจิตใจ และร่างกาย ควบคู่ไปกับการดูแลสุขภาพองค์รวม ตลอดจนการล้างพิษและการดูแลอาหารการกินตามธาตุเจ้าเรือน สิ่งเหล่านี้ท�าให้การบริการทางท่องเที่ยวเชิงสุขภาพของไทยมี บริบทเฉพาะ สามารถรองรับความต้องการในทุกระดับตั ้งแต่ High-end ไปจนถึงผู ้ใช้บริการในระดับทั่วไป ซึ่งจะรวมการท่องเที่ยว ประเภทนี้ไว้เป็นส่วนหนึ่งของโปรแกรมการน�าเที่ยวของกรุ๊ปทัวร์ และแพ็คเกจทัวร์ หรือการบริการเสริมของที่พัก อาทิ สปา รีสอร์ท รีทรีท รีสอร์ท เป็นต้น ซึ่งในขณะที่การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพที่มี วัตถุประสงค์เพื่อการดูแลสุขภาพเป็นหลักยังไม่แพร่หลายเท่าที่ควร โดยส่วนใหญ่จะผนวกกิจกรรมการท่องเที่ยวด้านอื่นเข้าด้วยกันแต่มี การดูแลสุขภาพไปด้วย อาทิ ทัวร์แพทย์แผนไทย ทัวร์อาหารสมุนไพร
และทัวร์เกษตรธรรมชาติ ทัวร์สมุนไพรชนบท ทัวร์น�้าพุร้อน และ อาบน�้าแร่ ทัวร์ฝึกสมาธิ และบ�าเพ็ญภาวนา ทัวร์แหล่งธรรมชาติ
สปาเป็นบริการเชิงสุขภาพหลักของไทย เมื่อพูดถึงการบริการ สุขภาพแล้วสปามักเป็นการบริการแรกที่มีคนคิดถึง ธุรกิจสปาไทย เป็นบริการเชิงสุขภาพที่เกี่ยวเนื่องกับอุตสาหกรรมท่องเที่ยวที่มี อัตราการเจริญเติบโตสูงทั้งในประเทศ และต่างประเทศ เนื่องจาก ตอบสอนองความต้องการ และรูปแบบการด�าเนินชีวิตของคน ในปัจจุบัน ที่ให้ความใส่ใจในสุขภาพมากขึ้น ประกอบกับสปาไทย มีเอกลักษณ์ในการใช้ภูมิปัญญาไทย อัธยาศัยไมตรี และการบริการ ที่เอาใจใส่ของคนไทย ท�าให้ธุรกิจสปาของไทยเป็นที่นิยมจาก ทั้งชาวไทย และชาวต่างชาติ ส่งผลให้ธุรกิจสปาไทยสามารถ เป็นแหล่งสร้างรายได้ของประเทศ และส่งผลต่อเนื่องไปถึง อุตสาหกรรมอื ่นที ่เกี่ยวข้อง อาทิ สมุนไพรไทย การท่องเที่ยว
จ�ำนวนสถำนประกอบกำรสปำและนวดเพื่อสุขภำพที่ได้มำตรฐำนปี 2558
หน่วย: ราย |
ณ ไตรมาส 4 ปีงบประมาณ 2558 |
จังหวัด |
สปา
รายใหม่
รายต่ออายุ
|
นวด
รายใหม่
รายต่ออายุ
|
เสริมสวย
รายใหม่
รายต่ออายุ
|
รวม |
รวมภูมิภาค |
38 |
346 |
159 |
706 |
1 |
15 |
1,265 |
กรุงเทพมหานคร |
48 |
77 |
84 |
121 |
8 |
6 |
344 |
รวม |
86 |
423 |
243 |
827 |
9 |
21 |
1,609 |
ที่มา: ส�านักพยาบาลและการประกอบโรคศิลปะ กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ
36 รายงานภาวะเศรษฐกิจท่องเที่ยว
6
Matichon Online. เผยรายฃื่อสปาในโรงแรมยอดนิยมในประเทศไทย และ 1 เดียวของไทยติดอันดับ ในเอเชียแปซิฟิก. http:// matichon. co. th / news _ detail. php. 9 สิงหาคม 2556