Νέο λεξικό της Ακαδημίας Αθηνών
«Kάγκουρας», «τηλεμαϊντανός», «μπότοξ» στα λήμματα
Προϊόν δεκαετούς έρευνας, το «Χρηστικό Λεξικό της Νεοελληνικής
Γλώσσας» από την Ακαδημία Αθηνών
καταγράφει νεολογισμούς της ελληνικής γλώσσας, σημειώνει τη διπλή ορθογραφία όπου υφίσταται, και χρησιμοποιεί παραδείγματα από διαλόγους της
καθημερινότητας.
Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι για
πρώτη φορά στο λεξικό της Ακαδημίας
Αθηνών συμπεριλαμβάνονται νεολογισμοί, όπως «ιός Εμπολα», «άμπερ
αλέρτ», «τηλεμαϊντανός», «αεροκουρτίνα», «μπότοξ» και «γενόσημα», λήμματα που προέρχονται από τη μαγειρική και ζαχαροπλαστική, λέξεις με νέες
σημασίες, αλλά και φράσεις της αργκό,
όπως «κάγκουρας», «ιντερνετάκιας»,
«μπαχαλάκιας» ή «μπουζουκλερί».
Το λεξικό βασίζεται σε μια ηλεκτρονική βάση δεδομένων με 120.000 λήμματα, από τα οποία συμπεριλήφθηκαν στις
σελίδες του τα 75.000.
Το λεξικό περιλαμβάνει 10 καινοτομίες:
l
Κατάρτιση του λημματολογίου από
εκτενείς βάσεις δεδομένων
Καθιέρωση διπλής ορθογράφησης
l
για ορισμένες λέξεις: αβγό-αυγό, κτίριο-κτήριο, ορθοπαιδικός-ορθοπεδικός.
l
Σύντομοι και ουσιαστικοί ορισμοί
των λημμάτων.
l
Αναγραφή της επιστημονικής ονο-
tourism, 1982. λιβερμόριο < διεθν. livermorium, 2012.
μασίας ζώων και φυτών.
l
Ενοποίηση σημασιών. Διάκριση της
σημασίας από τη χρήση.
l Καταγραφή αυθεντικών παραδειγμάτων.
l Αναλυτική παρουσίαση των συνδυαστικών δυνατοτήτων των λέξεων: ομορφιά: αγγελική, αξεπέραστη, απίστευτη,
απόλυτη, ασύγκριτη, διακριτική, εκθαμβωτική, εκρηκτική, εντυπωσιακή, εξαιρετική, εξωτική, κλασική, μαγευτική,
μοναδική, τεχνητή. Ανδρική, γυναικεία,
εξωτερική, εσωτερική, πνευματική,
σωματική, ψυχική.
l Ακριβής υφολογικός προσδιορισμός
λέξεων και εκφράσεων.
l
Πραγμάτευση των στερεότυπων ή
ιδιωματικών εκφράσεων και σταθερών λεξιλογικών συνάψεων σε νέα
βάση στο τέλος κάθε λήμματος.
l Παράθεση της χρονολογίας εμφάνισης των αγγλικών και γαλλικών
λέξεων, όπως και των στερεότυπων
εκφράσεων. Ανοίγονται έτσι νέοι
ορίζοντες σε θέματα Ιστορίας του πολιτισμού και των επιστημών. Ενδεικτικά
παραδείγματα: βιταμίνη < γαλλ. vitamine, 1913. οικοτουρισμός < αγγλ. eco-
Από την περασμένη Κυριακή, ένα αξιοθέατο της
Αθήνας δεν υπάρχει πλέον. Πολυφωτογραφημένη, και από μόνη της ένα μνημείο της φύσης,
η γιγαντιαία μπουκαμβίλια που σκέπαζε ώς
επάνω το ξενοδοχείο Metropolis επί της οδού
Μητροπόλεως 46 ξεριζώθηκε και αποτελεί
πλέον παρελθόν. Η εξαφάνισή της προκάλεσε
σοκ σε εκατοντάδες Αθηναίους και τα κοινωνικά δίκτυα κατακλύσθηκαν από σχόλια διαμαρτυρίας. Ομολογουμένως ήταν ένα τουριστικό
αξιο-θέατο που είχε μοναδικότητα και μια όψη
που οι Αθηναίοι είχαν αγαπήσει.
Αναλυτικότερα, έχουν καταγραφεί
5.000 νεολογισμοί που δεν υπάρχουν
σε κανένα άλλο λεξικό, καθιερώνεται η
διπλή ορθογράφηση, που συναντάται σε
περίπου 500 λέξεις, ενώ καταγράφονται και φράσεις που μέχρι πρόσφατα
θεωρούνταν λάθος, αλλά χρησιμοποιούνται ευρέως, όπως «αποτίει φόρο
τιμής» ή «αποτίνει φόρο τιμής», «οι
ασκοί του Αιόλου» ή «ο ασκός