Seminarium Nauczycielskiego. Jednocześnie
od 1924 r. pełnił funkcję jego dyrektora. 21
stycznia tegoż roku został proboszczem parafii
Trójcy Przenajświętszej w Wejherowie, a w
1926 r. dziekanem dekanatu wejherowskiego. W
tym okresie na szeroką skalę rozwinął
działalność społeczno-kulturalną.
Zajmował się szczególnie pracą z młodzieżą oraz
bezrobotnymi i ubogimi rodzinami, zwłaszcza
wielodzietnymi. Pomagał im nie tylko jako
duszpasterz, ale także w formie materialnej, np.
dając zasiłki dla biednych chłopców, dla dzieci
przystępujących do I komunii św., chorych, czy
starców, a dla dziewcząt organizując kursy haftu
i kroju kaszubskiego. Organizował dla dzieci i
młodzieży wyjazdy, nawet za granicę
(pielgrzymki), dojazdy do szkoły, do kościoła.
Sprawował również patronat nad przytułkiem,
który funkcjonował przy kościele. Z jego
inicjatywy Stowarzyszenie Pań Miłosierdzia im.
św. Wincentego a Paulo wydawało bezpłatne
obiady. Jako administrator kościelny rozbudował
w latach 1927-1929 kościół farny, doprowadził
do renowacji wielu kaplic.
Działał też na polu wydawniczym; był autorem
licznych artykułów w lokalnej prasie i
miesięczniku diecezjalnym, w 1928 r. opracował
i wydał monografię pt.: Kalwaria Wejherowska,
jej fundatorzy, duszpasterze i uroczystości. Był
inicjatorem utworzenia 2 lokalnych chórów i
orkiestry
parafialnej.
Przygotowywał
z
młodzieżą liczne spektakle teatralne, jasełka,
akademie i spotkania z uroczystą oprawą. 1 10 listopada przeniesiono go do więzienia w
Lęborku, a następnie 11 listopada 1939 r.
rozstrzelano w parku koło budynku szkolnego w
okolicznych Cewicach.
Po zajęciu Pomorza przez wojska niemieckie w
pierwszych dniach września 1939 r., założył w
Wejherowie
konspiracyjną
organizację
charytatywną Pomoc Polakom (późniejszą
Polska Żyje), która świadczyła pomoc materialną
dla polskich rodzin, ofiar wojny, sierot, czy
wdów po polskich żołnierzach i zamordowanych
przez Niemców. Ciekawostką z tego okresu jest
fakt, że wizytę u niego złożył gen. Erwin
Rommel, gdyż jego żona była kuzynką księdza
E. Roszczynialskiego. Wystawił on nawet
księdzu E. Roszczynialskiemu specjalne pismo
w
celu
ochrony
przed
ewentualnym
aresztowaniem. Jednakże już 30 października
1939 r. ksiądz E. Roszczynialski został
aresztowany przez Gestapo i osadzony w
więzieniu w Wejherowie. Czytając
tę
krótką
charakterystykę
przedstawiającą bogate duchowo życie i
działalność patrona naszej szkoły widzimy, że
był on bardzo mądrym i pomocnym
człowiekiem. ”Żył dla Boga – i z woli Boga,
jako kapłan służył ludowi kaszubskiemu
własnym przykładem i słowem, jak żyć dla
Boga, dla Kościoła i pożytku ojczyzny” 2
Pochodził z głęboko wierzącej rodziny,
zaangażowanej w los kraju, którą zawsze
wspierał. Miał dobry kontakt z dziećmi i
młodzieżą, był ich przyjacielem i wspaniałym
wychowawcą. Możemy cieszyć się, że jest
naszym Patronem, ta niezwykle ciekawa postać
inspiruje wielu ludzi do działania na rzecz
innych.
1
https://pl.wikipedia.org/wiki/Edmund_Roszczynialski
W 1979 r. dokonano ekshumacji jego zwłok,
wystawiono w kaplicy św. Antoniego w
wejherowskiej Farze i uroczyście pochowano w
rodzinnym grobowcu na starym cmentarzu w
Wejherowie. Jego imieniem nazwano jedną z
ulic w Wejherowie, a także PZS Nr 3 w
Wejherowie przy ulicy Budowlanych oraz
Szkołę Podstawową w Cewicach.
W 1994 r. Stolica Apostolska rozpoczęła proces
jego beatyfikacji. 24 maja 2011 r. nastąpiło
uroczyste zakończenie diecezjalnego procesu
beatyfikacyjnego.
Ks. Edmund Roszczynialski z rodzeństwem w ogrodzie plebanii
w Wejherowie
2
Bogu i Ojczyźnie, Wyd. Diecezji Pelplińskiej „Bernardinum”, 2004,
[str. 65]
str. 2