C≤rj · T +
yÓTTsTTqT˝Ÿ Vü≤ø˘ # Í < ä ]\ ˇ ‹ Ô & ç‘ √ á #·{ ≤ º ìï ˙s ¡ T >± sêÃs ¡ T. | òü *‘·+>± eT∞ ¢ nÁø £ eT #= s ¡ u≤≥T ¢ ô |]>± sTT.
< ˚X¯ $ uÛ » Ñ q‘· s Tyê ¡‘·‘·÷ s TŒ ¡ u …+>± ˝Ÿ‘·÷ s TŒ ¡ bÕøÏkÕÔHé >±, 1971 uÛ≤s ¡‘· `bÕø˘ j TT · < + ∆ ä‘· s Tyê ¡‘· ã +>±¢< ˚XŸ >± e ÷]+~. 1971 düeTj · T + ˝À bÕøÏkÕÔHé ùdq n‘ ê ´# êsê \ | òü *‘·+>± \ ø £ å˝≤ ~ eT +~ X¯s ¡ D≤s ¡ Tú \ T nkı +, u …+>± ˝Ÿ \ ˝À Á | üy˚ •+# ês ¡ T. | òü *‘·+>± 1971 uÛ≤s ¡‘·-bÕø˘ j · TT < ä∆ + »]–+~. Ä‘· s ¡ Tyê‘· ã +>±¢< ˚XŸ @ s Œ ¡ & +~. ç ø ± ˙ #= s u≤≥T ¡‘·> Z˝Ò ∑ < äT. ã +>±¢< ˚XŸ˝Àì ø =+< äs ¡ T y˚T < Ûëe ⁄\ T ã +>±¢< ˚XŸ˝À ô | s ¡ T > ∑T‘· Tqï » HêuÛ≤≈ £ î # √≥T # ê \< äT ø ± ã { Ï º, uÛ≤s ¡‘ Y˝Àì uÛÑ ÷ eTT \ qT ÄÁø £$ T +#· Tø√ø £‘·| üŒ < äì≈ £ L & Ü yê ~ kÕÔs T ¡. Bìì yês T ¡ Væ≤≥ sY ¢ Á | ‹ ü bÕ ~+ ∫q ˝ u … Hé … ÁkÕyéT(*$+>¥ ùdŒdt) dæ < ë∆ +‘·+ Ä < Ûës ¡+>± düeT ] ∆düTÔHêïs ¡ T.
#·] Á‘ ê‘· àø £ nkı + ñ < ä ´ eT +
1977˝À nkı + ˝À ˝Àø £ düuÛÑ mìïø £\ T »]>± sTT. á mìïø £ ˝À ¢ < äs ¡+>¥ ˝Àø £ düuÛÑ ìjÓ ÷» ø £ es ¡ Z + qT + ∫ ¬>* ∫q V” ≤sê˝≤˝Ÿ | ü { ≤ « Ø ø = ìï HÓ \\ πø #· ìb˛j ·÷ s T ¡. Bì‘ √ 1978˝À nø ÿ £ & É ñ | ü mìïø £ » s ¡| üe \ dæ e∫à +~. @& Ü ~ ˝À | ü ⁄ ˇø £ ÿ < äs ¡+>¥ ìjÓ ÷» ø £ es ¡ Z + ˝ÀH˚ 78 y˚ \ eT +~ ø =‘· Ô z≥s ¡ T ¢ qyÓ ÷< äj ·÷´ s ¡ T. B +‘ √ nkı + Á | ü »\ T nÁø eT £ #= s u≤≥ ¡ ¢ $ wüj T · + ˝À nÁ | üeT‘· ÔeTj ·÷´ s T ¡. 1979 qT + ∫ 1985 es ≈ ¡ L £ nkı + ˝À #·] Á‘ ê‘· àø £ yÓTÆq ñ < ä ´ eT + »]–+~. nÁø £ eT #= s ¡ u≤≥ ¢ ≈ £ î e ´‹ πsø £+>± Á | ü | ü +#· #·] Á‘· ˝ÀH˚ ø £ ˙ $ ˙ ms ¡ T > ∑ì ñ < ä ´ eT + »]–+~. Ä ˇ | üŒ +< ä + ∫e ] øÏ 1985 Ä > ∑düT º 15 Hê { Ï nkı + ˇ | üŒ +< ëìøÏ < ë ] rdæ +~. ã +>±¢< ˚o nÁø £ eT #= s ¡ u≤≥T < ës ¡¢ @] y˚‘·, < ëì ø√dü + mHêïØ ‡‘· j ·÷ Ø á ˇ | üŒ +< ä + e˝Ò ¢ nedüs ¡ eTÚ‘ êsTT. mHêïØ ‡ ô |’ m +< äTøÏ +‘· s ¡> ∑ & É?
‘· e ÷ cÕ @$ T≥ + fÒ mHêïØ ‡ ô |’ ø ±+ Á ¬> dt,
‘· �DeT ÷ ˝Ÿ ø ±+ Á ¬> dt, ø £ eT ÷´ ìdüT º\ T >=+‘· T ∫ +#· T≈ îì £ > > ∑ √Z \ Tô |& ÉT‘· THêïs T ¡. bÕs yÓT ¢ ¡ +{ À ¢ n \¢] # ˚düTÔHêïs ¡ T. eTeT‘ ê u … qØ ® e +{ Ï yês ¡ T n +‘· s ¡ Z‘· j TT · < + ∆ ä > ∑T ]+ ∫, s ø ¡ | Ô £ ⁄ ü fÒs T ¡ \ T bÕ ]+#·& + É > ∑T ]+ ∫ e ÷{ ≤ ¢& ÉT‘· THêïs T ¡. ø ± ˙ nkı + ˝À m˝≤ +{ Ï > & ∑ _& É É ˝Ò < äT. > ∑ +< äs ¡> √fi¯ + ˝Ò < äT. ˇø £ ÿ # √≥ ≈ £ L & Ü n \¢ s ¡ T ¢ » s ¡> ∑˝Ò < äT. nkı + ˝À ø ±+ Á ¬> dt H˚‘·‘· s TDY ¡ >=> √jYT mHêïØ ‡ ì kÕ «> ∑ ‹+# ês ¡ T. Ç ~ # ê˝≤ nedüs ¡ eTì ù | s = ÿHêïs ¡ T. ìC≤ìøÏ ˇø £ ÿ nkı + ˝ÀH˚ < ë < ë | ü ⁄ 80 \ ø £ å \ eT +~ ã +>±¢< ˚o nÁø eT £ #= s u≤≥T ¡ < ës T ¡ \ THêïs ì¡ ø ±+ Á ¬> dt,; CÒ |” j˚T‘· s ¡ Á | üuÛÑT‘ ê « ˝Ò | ü \ Te ÷ s ¡ T ¢
bÕs ¡¢ yÓT + ≥T˝À Á | üø £{ Ï +# êsTT. á $ wüj ·÷ ìï ø £ eT ÷´ ìdüT º H˚‘·, ˇø £| üŒ { Ï ¨ + eT + Á ‹ Ç + Á < äõ‘ Y > ∑T | Ôü dü « j T · +>± ˝Àø düuÛ £ Ñ˝ÀH˚ Á | üø £{ +# Ï ês T ¡. d”|” m + H˚‘·, ˇø £| üŒ { Ï u …+>± ˝Ÿ eTTK ´ eT + Á ‹ ãT < ä∆ < ˚yé uÛÑ { ≤ º# ês ¡´ ã +>±¢< ˚o nÁø £ eT #= s ¡ u≤≥T < ës ¡ T \ $ wüj · T + ˝À Á | üX¯ï \ T ˝ÒeHÓ‘ êÔs ¡ T. M ] ì n ] ø £ ≥ º& É + ˝À n | üŒ { Ï ø ±+ Á ¬> dt bÕ *‘· πø + Á < ä Á | üuÛ ÑT‘·«+ $| \ ü ò eTÚ‘ √ +< äì Äj Tq · $ eT ] Ù +# ês T ¡. 2005˝À eTeT‘ ê u … qØ ® á $ wüj · T + ˝À bÕs yÓT ¢ ¡ + ≥TqT < < ä ›]\¢ ä # ˚XÊs T ¡. Ç | ⁄ ü Œ & ÉT Ä bÕØ º\ T, esêZ˝Ò Bìô |’ bÕs ¡¢ yÓT + ≥T˝À > ∑ +< äs ¡> √fi¯ + # ˚düTÔHêïs ¡ T. eTTK ´+>± eTeT‘ ê u … qØ ® ¬ s +& ÉT Hê \ ÿ \ < Û√s ¡ DÏì ne \+_ düTÔHêïs ¡ T. ìC≤ìøÏ mHêïØ ‡ C≤ _‘ ê $& ÉT < ä˝ …’ q‘· s ¡ Tyê‘· qT + ∫ ÄyÓT nkı + u …+>± ˝Ÿ dü ] Vü≤ < äT ˝À › ¢ ã +>±¢< ˚o \ T sê≈ î £ +& Ü > ∑d” Ôì ø £ ≥T º~ ≥ º+ # ˚XÊs ¡ T. ˇø £ yÓ’| ü ⁄ Ç˝≤ # ˚dü ÷ ÔH˚ eTs√yÓ’| ü ⁄ mHêïØ ‡ e \¢ eTTdæ ¢+\ ≈ £ î qwü º+ » s ¡ T > ∑T‘· T +< äì > ∑ > √Z \ T ô |& ÉT‘· THêïs ¡ T. ø ±+ Á ¬> dt ≈ £ L & Ü nkı + ˝À mHêïØ ‡ ì düeT ] úk˛Ô +~. C≤rj · T kÕúsTT˝À e ÷ Á‘·+ n \¢] # ˚k˛Ô +~.
#· ≥ düuÛ º Ñ˝À e ÷{ ≤ ¢& çq; CÒ |” C≤rj T · n < ´ ä Û ≈ åî £ \ T n $ T‘ Y cÕ á ≈ £ îVü≤Hê ôd≈ £ î ´\ sY X¯≈ £ îÔ \ ≈ £ î Bf … Æq düe ÷< Ûëq + Ç # êÃs T ¡. uÛ≤s ¡‘·< ˚X¯ + < äs Û àdüÁ ¡‘·+ ø ±< äì, q \ uÛ …’ \ ø £ å \ eT +~ #= s ¡ u≤≥T < ës ¡ T \ ø√dü +
Á | üø ± X¯ +
< ˚X¯uÛÑ≈ £ îÔ˝≤sê! e +< äq +!!
_. kÕ + ãeT ÷] Ô sêC≤J
C≤rj · T eqs ¡ T \ qT Ks ¡ Tà # ˚j ·÷\ qï yê < äqqT Äj · Tq > ∑ { Ï º>± K +& ç +# ês ¡ T. ìC≤ìøÏ ø ±+ Á ¬> dt Á | üuÛ ÑT‘ ê «\ T z≥ ¢ sê » ø j ° ·÷ ˝À ¢ | & ü ç # ˚j T˝Òø · b˛sTTq £ | üìì; CÒ |” Á | üuÛÑT‘·«+ < ÛÓ’ s ¡´+‘ √, | ü≥T º< ä \‘ √ # ˚k˛Ô +< äì nHêïs ¡ T. nÁø £ eT #= s ¡ u≤≥T nkı + øÏ e ÷ Á‘· y˚T | ]$ ü T‘· yÓTÆq ~ ø ±< äT. n ~ Hê >± ˝≤ +&, é $ TCÀsê +, eTDÏ | üPsY, y˚T | òü ÷\ j · T \ ≈ £ î bÕøÏ +~. á $ wüj T · + ˝À » qs ˝Ÿ ¡ mdt ø ¬ dæHêΩ nkı + > ∑es ïsY ¡ >± ñqï ø ±\+ ˝À ˇø £ Á |‘ ü ´ ˚ ø £ ìy˚ ~ ø qT £ n | üŒ { Ï πø + Á < ä Á | üuÛÑT‘ ê « ìøÏ | ü +| æ +# ês ¡ T. u …+>± ˝Ÿ, _ Vü ‰ sY, s a≤s ¡ +& â ¡ é \ ˝Àq ÷ #= s u≤≥T ¡ < ës T ¡ \ T > ∑D˙j T · +>± ñHêïs ¡ T. ã +>±¢< ˚oj · TT \ nÁø £ eT #= s ¡ u≤≥T ˇø £ C≤rj · T düeTdü ´. á $ wüj · T + ˝À ∫ \¢ s ¡ sê » ø j ° ·÷\ T‘·> ∑e ⁄. < ˚X¯ Á | üjÓ ÷» Hê \ $ wüj T · + ˝À sêJøÏ‘ êe ⁄+& É≈ £ L & É < äT. πøe \+ > ∑Tô | Œ & ÉT z≥ ¢ ø√dü + sê » ø ° j ·÷\ T # ˚j · T & É + < ˚X¯Á < √Vü≤y˚T ne ⁄‘· T +~. ôd’ Á | üdt qT + ∫ bÕsƒ ¡+ H˚s ¡ TÃ≈ £ î +< ëe ÷? ôd’ Á | üdt # ê˝≤ ∫qï B «| ü +. ñ‘· Ôsêq Á^dt, < äøÏåD≤q ≥Øÿ ñqï < ˚X¯ +. Á^ø˘ eT ÷ ˝≤ìøÏ # Ó +~ q ôd’ Á | æj ·÷ ≥T ¢ Ä < ˚X¯ + eT ÷\ ìyêdüT \ T. Áø £ y˚T |” ù |< ä ] ø £+ ˝À ø = ≥T º$ T { ≤ º& ÉT‘·÷ j · T ÷ s ¡| t < ˚X¯ | ü ⁄ s√ –>± ù | s =+~ q ≥Øÿ qT + ∫ ≈ £ L ©\ T ôd’ Á | üdtøÏ e \ dü sêe & É + ÁbÕs ¡+_ Û +# ês ¡ T. yê ] | ü≥ ¢ Á^ø˘ ôd’ Á | æj ·÷ ≥T ¢ C≤ * #·÷| æ +# ês ¡ T. | üì ø £* Œ +# ês ¡ T. HÓeTà ~ HÓeTà ~>± yê ] ì ≥ ] ÿwt ôd Á’ | æj ·÷ ≥T ¢ nq & + É ÁbÕs ¡+_ +# Û ês T ¡. yê ] øÏ z≥T Vü≤≈ îÿ £ \ T ø £* Œ +# ês T ¡. Áø £ y˚T |” < ˚X¯ + ˝À < äøÏåD≤ ~ ÁbÕ +‘· eT +‘ ê ≥Øÿ ôd Á’ | æj ·÷ ≥ ¢ | üs yÓTÆb˛sTT ¡ +~. ∫e ] øÏ < ˚X¯ sê »< Ûëì q≥ º q & ÉTeT ø £+# Ó y˚dæ ˇø £ uÛ≤ >± ìï e \ düe∫Ãq ≥ ] ÿwt ôd’ Á | æj ·÷ ≥T ¢ ø £ u≤ ® # ˚düT≈ £ îHêïs ¡ T. á s√E ◊ø £´ sê »´ dü $ T ‹ XÊ +‹ ùdq < ˚X¯ sê »< Ûëì˝À ø £+# ÓøÏ ø ±| ü˝≤ ø ± k˛Ô +~. n #· Tà ˇ + f …, ns ¡ ãT“ yê & ç ø £< ∏ä˝≤ ñ +~ ø £< ä ÷! Ç < ˚ | ü ] dæú ‹ H˚ & ÉT nkÕ ‡+ ˝À ñ +~. πs | ü ⁄ u …+>± ˝Ÿ˝À » s ¡> ∑uÀ‘ √ +~. m \ T ¢+& ç s a≤s ¡ +& â ¡, é _ Vü ‰ sY \ ˝À sêqT +~. düeTj T · + ñ +& É >± H˚ y˚T˝ § ÿHê *. B | ü + ñ +& É >± H˚ Ç \ T ¢ #· ø £ ÿu … ≥T º ø√yê *. n +< äTπø mHêïØ ‡ ˇø £ C≤rj · T neX¯ ´ ø £‘·. $< ˚oj · TT \ qT > ∑T ] Ô + ∫ @] y˚j ·÷*‡ q nedüs ¡+ ñ +~.
�
13 Ä > ∑düT º, 2018 31