Gökyüzü eski çağlardan günümüze insan için her zaman merak konusu olmuştur. İnsanoğlu gözünü alamadığı gökyüzünü keşfetme dürtüsüyle binlerce yıldır Güneş’ i, Ay’ ı, gezegenleri, bulutu, şimşeği, karı, yağmuru kısacası gece-gündüz tepesindeki sonsuz mavilik ve karanlığı gözlemlemiş, onu hem günlük hem manevi hayatının merkezine almıştır. Kimi zaman gökyüzünden gelen doğa olaylarını doğaüstü güçlere atfederek korkmuş, ürkmüş kimi zaman da yemek, barınma, seyahat gibi işlerini gökyüzünün durumuna göre planlamıştır. İlk çağlardan itibaren insanların gözlemlerine zaman içinde bilimsel çalışmalar da eklenince gökyüzü yani uzay bilinmez olmaktan çıktı, devletlerin de ilgi odağı ve bilimsel çalışmalarının merkezlerinden biri hâline geldi. Özellikle 20. yüzyıl uzay keşifleri için bir dönüm noktası oldu. Uçağın icadından uzaya fırlatılan roketlere gökyüzündeki ulaşım araçlarında devrim niteliğinde yenilikler yaşanırken, Ay’ a ayak basan insanoğlu başka gezegenlerde yaşam izlerini araştırma noktasına geldi.
Dünyanın ötesini keşfetmek için başlatılan uzay çalışmaları kapsamında ilk yapay uydunun fırlatılışı 68 yıl öncesine uzanıyor. Sovyetler Birliği tarafından 1957 yılında uzaya fırlatılan Sputnik 1 isimli uyduyla gezegenimizin de yer aldığı Güneş Sistemi ile çevresindeki gezegen ve yıldızların detaylı incelenmesi mümkün oldu. Bu gelişmenin ardından çok sayıda ülke yapay uydu göndererek uzayı keşfetmeyi sürdürdü.
İnsanlık için büyük adım
Tarihler 1961’ i gösterdiğinde Sovyet kozmonot Yuri Gagarin Vostok 1 mekiğiyle uzaya çıkan ilk insan ünvanını kazandı. Uzay aracıyla Dünya yörüngesini 108 dakika turlayan Gagarin’ in ardından 1962’ de bu kez astronot John Glenn Dünya’ nın yörüngesine ulaşan ilk Amerikalı oldu. İkinci Dünya Savaşı’ nın ardından başlayan ve 1990’ lara kadar süren ABD ve o dönemki SSCB arasındaki Soğuk Savaş uzay çalışmalarına da yansıdı. Her iki devlet de uzay çalışmalarında ilklere imza atmak için birbirleriyle kıyasıya bir yarış içine girdiler. Dünya’ nın uydusu Ay’ a insanlı araç yollayan
27