değiştirerek bugün kullandığımız metre, kilogram, miladi takvim, saat gibi ölçü araçlarını
kabul etmiştir. Her ne kadar Cumhuriyet öncesi kullanılan ölçü birimleri farklı olsa da Amerika
Birleşik Devletleri Metrik olmayan kendi ölçü sistemlerini kullanmaya devam etmektedir.
F. Uzunluk Birimleri
Metre hesabıyla çarşı arşını 68 cm’dir. Bina ve mimar arşını 75,8 cm’dir. Bu arşının
uzunluğunda zamanla değişiklikler oldu. Üçüncü Selim abanoz ağacından bir mimar arşını
yaptırdı. Bunun ölçü olarak kullanılmasını istedi ve kütüphaneye kaldırttı. Bunun bir tarafı
24 parmağa ve her parmak 10 hatta bölündü. Böylelikle bu bölümle basımevinde kullanılan
punto büyüklükleri de alınabilecekti. Diğer tarafı sadece 20 eşit parçaya bölündü. Değerli
kumaşları bilhassa ipekleri ölçmede endâze kullanılırdı (endâze 65,25 cm’dir).
Türkiye’de 26 Mart 1931 tarih ve 1782 sayılı Kanunla arşın ölçü birimi kaldırılıp yerine metre
sistemi kabul edildi. 1933’ten sonra da arşının bütün çeşitleri tamamen ortadan kaldırılıp
metre sistemine geçildi.
1. Zirai, mimari, arşın ve endâze ölçü birimlerinin ast ve üst katları
merhale
45480 m.
fersah
5685 m.
berid
227 m.
kulaç
1.89 m.
arşın
0.68 m.
endaze
0.65 m.
Rubu
0.085 m.
Hat
0.00263 m.
2. Alan ölçüleri
dönüm (büyük)
2720 m2
dönüm (eski)
919 m2
822