Reader's Digest / Het Beste maart 2014 | Page 75

Het Grote Knoopexperiment
Koptelefoons uit de knoop halen, kan infecties tegengaan.

H

et gebeurt
telkens weer:
haal je koptelefoon van je iPod uit je
jaszak en bijna zeker dat
hij in de knoop zit. En hoe!
Wanneer natuurkundige
Robert Matthews van de
Aston University in Engeland dat ziet, denkt hij aan
iets veel kleiners – en veel
belangrijkers. ‘Hoewel
het een triviaal probleem
lijkt, is spontane knoopvorming van groot belang
in de scheikunde en de
moleculaire biologie,’
zegt hij.
Zo heeft elke cel in ons
lichaam ongeveer twee
meter aan DNA. Als die
genetische draden in de
knoop raken, kan dat
rampzalige gevolgen
voor de gezondheid van
de cel hebben. Matthews
raakte verwikkeld in dit
probleem toen hij voor
de zoveelste keer een

koord uit de knoop
haalde en zich toen een
wiskundig bewijs van
eind jaren 80 herinnerde.
Dat beschreef hoe het
risico op knopen toeneemt met de lengte van
het koord. Als je de twee
uiteinden van een koord
aan elkaar maakt, zo realiseerde hij zich, verkort
je de lengte en voorkom
je bovendien dat die uiteinden de vrijheid hebben om in elkaar te
draaien.
In 2010 trok Matthews,
eropuit om zijn lus-theorie te testen, waarbij hij
de hulp inriep van kinderen. Ze moesten koorden
in een doos stoppen, er
fink mee rammelen en
hem het resultaat melden. Een deel van de
kinderen had een lus
gekregen om in de doos
te stoppen, een ander
deel gewoon een los

touw. Matthews ontdekte zo dat lussen tien
keer minder vaak in de
knoop raken dan een los
touw van dezelfde
lengte. Als u hetzelfde
met uw koptelefoon wilt
bereiken, kunt u eenvoudig een haarbandje om
de oordopjes doen om ze
bij elkaar te houden.
Hoewel dit ook een
geschenk uit de hemel is
voor een ieder die wel
eens met kerstlampjes in
gevecht is, heeft Matthews’ ontdekking een
grotere impact. Als het
wetenschappers lukt
microscopisch kleine
lusjes te maken in DNA
en virussen, zou dat een
doorbraak betekenen in
de strijd tegen kanker en
infecties. In de tussentijd
kunt u uw voordeel doen
met de haarbandjestip.
Judy Dutton

COPYRIGHT © 2013 BY MENTAL FLOSS (meI 2013, VOL. 12, edITIe 3), meNTALFLOSS.COm

73