HAMBURG WZMACNIA EDUKACJĘ
NA RZECZ KSZTAŁTOWANIA KRYTYCZNEJ ŚWIADOMOŚCI HISTORYCZNEJ
Hamburg podejmuje kolejne działania na rzecz wzmocnienia edukacji demokratycznej
i kultury pamięci. W przyszłości wizyta w miejscu pamięci upamiętniającym zbrodnie narodowego socjalizmu stanie się obowiązkowym elementem programu nauczania dla wszystkich uczniów, począwszy od piątej klasy.
Celem jest pogłębienie wiedzy o historii tych miejsc oraz o nazistowskiej polityce prześladowań i eksterminacji, a jednocześnie silniejsze zakorzenienie w edukacji szkolnej wartości demokratycznych, odpowiedzialności historycznej oraz refleksji nad wykluczeniem i dyskryminacją. Wizyty będą dla uczniów bezpłatne. Urząd ds. Szkolnictwa, Rodziny i Kształcenia Zawodowego oraz Urząd ds. Kultury i Mediów opracowały wspólne zalecenia dotyczące odpowiednich miejsc edukacji i pamięci.
W Hamburgu rekomendowanych jest osiem miejsc pamięci i ośrodków edukacyjnych, które mogą odwiedzać grupy szkolne.
Kultura pamięci, łącząca upamiętnianie ofiar narodowego socjalizmu z krytyczną refleksją nad jego historią, stanowi jeden
z zasadniczych fundamentów wolnego
i demokratycznego społeczeństwa. Szkoły wnoszą w tym zakresie istotny wkład, kształtując u młodych ludzi krytyczną świadomość historyczną oraz zdolność do myślenia i działania w duchu demokracji. Dlatego wizyta w miejscu pamięci upamiętniającym zbrodnie nazistowskie jest już przewidziana w programach nauczania historii oraz w obszarze nauk społecznych jako uzupełnienie regularnych zajęć szkolnych. W przyszłości, począwszy od piątej klasy, zostanie ona na stałe wprowadzona do programu nauczania jako element obowiązkowy. Ma to zagwarantować, że wszyscy uczniowie w Hamburgu przynajmniej raz w trakcie edukacji szkolnej odwiedzą miejsce pamięci.
Ksenija Bekeris, senator ds. szkolnictwa, rodziny i kształcenia zawodowego: „Demokracja, praworządność i godność człowieka stanowią fundament naszego wspólnego życia. Nie są jednak czymś oczywistym. Edukacja na rzecz demokracji jest dla mnie sprawą o szczególnym znaczeniu, a szkoły odgrywają w niej kluczową rolę. Są miejscami, w których zasady naszego wolnego i pluralistycznego społeczeństwa przekazywane są zarówno podczas lekcji, jak i w codziennych relacjach międzyludzkich. Miejsca pamięci
w przejmujący sposób ukazują, do czego mogą prowadzić wykluczenie, antysemityzm, rasizm i ideologie pogardy dla człowieka. Wprowadzenie obowiązkowych wizyt
w miejscach pamięci pozwoli jeszcze ściślej powiązać naukę historii z edukacją na rzecz demokracji realizowaną w praktyce,
a zarazem wzmocni rolę szkoły jako kluczowego miejsca uczenia się demokracji”.
Dr Carsten Brosda, senator ds. kultury
i mediów: „Poprzez wizyty w miejscach pamięci chcemy rozbudzić w hamburskich uczniach ciekawość, która skłoni ich do stawiania własnych pytań o naszą historię oraz o naszą odpowiedzialność za życie
w wolności, oparte na wiedzy i krytycznym myśleniu. Zadanie pamiętania
i upamiętniania nie kończy się bowiem
u bram miejsc pamięci, lecz jest zadaniem całego społeczeństwa. Zwłaszcza w czasach, gdy ponownie podejmowane są próby uznania przeszłości za zamknięty rozdział, chcemy wzmacniać pamięć o zbrodniach narodowego socjalizmu, a tym samym świadomość znaczenia życia w wolności
i różnorodności, w demokracji i pokoju, oraz zaangażowanie na rzecz tych wartości”.
Prof. dr Oliver von Wrochem, członek zarządu Fundacji Hamburskich Miejsc Pamięci
i Ośrodków Edukacyjnych Upamiętniających Ofiary Zbrodni Nazistowskich: „Jako instytucja prowadząca miejsca pamięci i ośrodki edukacyjne poświęcone historii najnowszej, nasza fundacja realizuje zadania z zakresu edukacji historycznej i politycznej. Naszym celem jest rozwijanie krytycznej świadomości historycznej poprzez pamięć o nazistowskim bezprawiu i jego ofiarach, a tym samym tworzenie ważnych podstaw dla demokratycznego działania tu i teraz.
W naszych miejscach pamięci przekazujemy wiedzę o znaczeniu praw podstawowych
i praw człowieka oraz łączymy zagadnienia historyczne ze współczesnymi. Poprzez naszą działalność edukacyjną tworzymy przestrzeń dla otwartej kultury debaty opartej na faktach, a także dla spotkań i dialogu. Zapraszamy grupy szkolne do korzystania
z naszej różnorodnej oferty oraz do pogłębionego poznawania historii
w autentycznych miejscach nazistowskich prześladowań w Hamburgu”.
Wprowadzając obowiązkową wizytę
w miejscu pamięci do programu nauczania, Hamburg wzmacnia edukację na rzecz demokracji jako zagadnienie przekrojowe, obejmujące różne obszary nauczania, i czyni ją jednym z najważniejszych zadań szkół. Wydarzeń historycznych, ich wzajemnych powiązań oraz wynikającej z nich odpowiedzialności, która sięga aż do współczesności, nie da się bowiem przekazywać wyłącznie na poziomie abstrakcyjnych rozważań intelektualnych. Miejsca pamięci pozwalają poznawać historię w konkretnych przestrzeniach i poprzez losy poszczególnych ludzi. Tworzą bezpośredni związek z wydarzeniami historycznymi, wnosząc tym samym cenny wkład
w kształtowanie postaw i działań opartych na świadomości historycznej we współczesnym świecie.
24