25
dane z Numerycznego Modelu Terenu (LiDAR), które pozwalają identyfikować zachowane w krajobrazie ślady dawnych wydarzeń. Mapa może być także przydatna dla osób zajmujących się pamięcią
o Zagładzie. W kolejnym etapie projektu planujemy wzbogacić opisy wybranych lokalizacji o modele 3D pomników oraz wykonane według jednolitych standardów fotografie dokumentacyjne. Równolegle prowadzimy rozmowy z lokalnymi historykami – zarówno zawodowymi, jak
i społecznymi – oraz z opiekunami miejsc pamięci, których wiedza i doświadczenie są ważnym uzupełnieniem materiałów archiwalnych.
Elementem projektu są również działania edukacyjne. Obrazowanie danych dotyczących Zagłady na tle map może być nie tylko ciekawym narzędziem dla badaczy, ale także może służyć nauczycielom i przewodnikom turystycznym. W ramach projektu przeprowadziliśmy już seminarium terenowe dla nauczycieli z woj. podkarpackiego oraz webinarium dla przewodników PTTK i przewodników klubów górskich. Dostrzegamy dużą potrzebę popularyzowania wiedzy o rozproszonej Zagładzie i miejscach jej pamięci.
Mapa i portal pozostają przedsięwzięciami rozwijanymi na bieżąco. Systematycznie uzupełniamy je o kolejne lokalizacje oraz nowe materiały źródłowe
i dokumentacyjne.
Zachęcamy Państwa do odwiedzenia strony holocaustmassgraves.com oraz do dzielenia się informacjami o miejscach masowych grobów, które mogą wzbogacić naszą wiedzę i przyczynić się do dalszego rozwoju projektu.
Działania, które realizujemy możliwe są dzięki wsparciu fundacji „Pamięć Odpowiedzialność Przyszłość” EVZ, fundacji „Zeit Stiftung Bucerius” oraz fundacji „Fritz Thyssen Stiftung”.
=====
Przypisy:
1. Roma Sendyka, “The Dispersed Holocaust. Pluralising Research on the Violent Past in Eastern Europe,” S.I.M.O.N. Shoah: Intervention, Methods, Documentation 2026, 1(13); Patrick Desbois, The Holocaust by Bullets: A Priest’s Journey to Uncover the Truth Behind the Murder of 1.5 Million Jews, trans. from the French by Catherine Spencer, St. Martin Griffin, New York 2009.
2. Nie-miejsca pamięci. Cz. 1, Nekrotopografie, edited by Roma Sendyka, Maria Kobielska, Jakub Muchowski, and Aleksandra Szczepan, Wydawnictwo IBL PAN, Warsaw 2020; Nie miejsca pamięci. Cz. 2, Nekrotopologie, edited by Roma Sendyka, Aleksandra Janus, Karina Jarzyńska, and Kinga Siewior, Wydawnictwo IBL PAN, Warsaw 2020.