Inovatif Kimya Dergisi Sayı-25 - Page 21

Sercan ÇADIRCI cadircisercan@gmail.com ALDOZ REDÜKTAZ ENZİMİ VE DİYABET İLE İLİŞKİSİ A ldoz redüktaz (AR, EC: 1.1.1.21), indirgenmiş formdaki NADPH’ı kofaktör olarak kullanan ve aldo-keto redüktazlar süper ailesine dahil monomerik bir enzimdir(Srivastava vd. 2005). Hücre sitozolünde yer alan enzim yaklaşık 36 kDa ağırlığında olup 325 aminoasit dizisinden oluşmaktadır(Kumar ve Reddy 2007). Uzman Biyolog Aldo-keto redüktaz süper ailesindeki diğer enzimler gibi, aldoz redüktaz da α/β fıçı modelindedir (Şekil 1). Bu modelin merkezinde birbirinin ucuna eklenmiş olarak bulunan sekiz beta zincirinin etrafını, sekiz alfa heliksin sarmasıyla (α/β)8 fıçı yapısı oluşmaktadır (Bohren vd. 2005). Aldoz redüktaz, glikoz metabolizmasındaki polyol yolağının ilk ve hız kısıtlayıcı basamağını oluşturan glikozun çevrimini katalizler. Polyol yolu (Şekil 2) glikozun sorbitole dönüşümünü sağlayan sorbitol dehidrogenaz ile tamamlanır ve böylelikle NADPH’ın kullanımı ve NADH’ın üretimiyle birlikte polyol yolunda, glikoz fruktoza çevrilmiş olur (Petrash 2012). Şekil 1 : Aldoz Redüktaz Enziminin Üç Boyutlu Yapısı Şekil 2 : Polyol metabolik yolunun ilk iki basamağı (Lee vd. 2008 ) 21