ZİRVE
VII. ETİK ZİRVESİ DİJİTAL ÇAĞDA ETİK YAPAY ZEKANIN YANLIŞ KULLANIMI MANİFESTOSU
Yapay zeka birçok alanda etkili, toplumun her alanında hayatı kolaylaştırmaya yarayan ve yardımcı olan bir sistemdir. Öğrencilerin eğitim-öğretim hayatlarında fırsatlar sağlamakta rol oynar, bilgiye hızlı ve detaylı erişim getirir ve farklı roller üstlenerek bazen bir arkadaş ya da bir öğretmen gibi bambaşka alanlarda bizlere yol gösterebilir. Yapay zeka, belki de insanlık tarihinin en dönüştürücü araçlarından biridir. Bilgi edinme konusunda tüm kullanıcıları eşitler; cevabı çok yaygın bulunmayan sorulara kolayca doğru bir sonuç bulabilir. Fakat yapay zekanın pozitif yönleri olduğu gibi negatif yönlerinin de bulunduğu unutulmamalıdır. Özellikle öğrenciler için, ödev ya da araştırma yapılırken yanlış bilgiler öğrenilmesine de yol açabilir. Yapay zeka hala ona kullanıcılar tarafından sağlanan veriler ile beslenir ve bu verilerle sınırlıdır. Bu nedenle yapay zekanın beslendiği verilerin etik anlamda doğru olması, bu araçların doğru, bireylere ve topluma faydalı kullanımı için önemlidir.
44
Yapay Zekanın Negatif Yönleri: Yapay zeka öğrenmeyi kısıtlayabilir ve öğrenme sürecini negatif etkileyebilir. Öğrenme sürecini tamamen yapay zekaya bağlı olarak yürüttüğümüzde, bir konunun başlangıcını bilmeden direkt olarak sonuca ulaştığımız için o konuyu detaylı öğrenemeyiz. Bilgilere nereden ulaştığımızı ve süreci bilmediğimiz için bir sonraki gün o bilgiyi hatırlayamayabiliriz.
Dezenformasyon nedir? Yapay zeka alanında dezenformasyon, yapay zekanın insanlara bilerek eksik ve yanıltıcı bilgiler vermesidir. Sahte haberler, sahte bilgiler insanları manipüle edebilir. Özellikle siyaset ve toplumsal anlamda, kitlesel olarak yanlış yönlendirmelere yol açabilir. Gerçek ve kurgu arasındaki ayrım zamanla yok olabilir ve neyin gerçek neyin kurgu olduğu arasındaki ayrım kaybolabilir.
Deepfake ve Halüsinasyon: Yapay zekanın negatif kullanımının bir sonucu olarak insanların gerçeklik algısı kaybolabilir. Üretilen sahte içerikler insanları yanlış yönlendirebilir ve toplumları etki altına alma aracı haline gelebilir. Bu gibi video ve görsellerin oluşturulması bireylerin itibarını ve güvenliğini tehdit edebilir. Bu nedenle özellikle sosyal medyada eriştiğimiz bilgi ve içeriklere sorgulayıcı yaklaşmak önemlidir. Sokrates’ i alıntılayacak olursak;“ Sorgulanmamış hayat yaşanmaya değmez.”
Sanat ve İnsan: İnsan ve yapay zekayı ayıran en önemli unsur yaşanmışlıklar ve duygulardır. Yapay zeka ne kadar gelişse de özgün olanın yerini alması mümkün değildir. Bizler için sanat bir komut sonucu değildir. Bu nedenle yapay zekanın oluşturduğu içerik bir sanat olamaz. Yapay zekanın oluşturduğu sanat eserleri taklittir. Sanatı sanat yapan olgu, onun insan tarafından icra ediliyor olmasıdır.
Yapay Zeka ve Gizlilik Gözetim toplumu ile kişilerin mahremiyet hakkının çatışması durumunda, belirli kelime ve konu başlıkları fark edilmesi ile birlikte müdahale edilebilir. Çevre konusundaki muhtemel ihlallerin açık ve şeffaf bir şekilde toplumla paylaşılması gerekmektedir.