ARAŞTIRMA
2025 Yılı Yolsuzluk Algı Endeksi Açıklandı!
Uluslararası Şeffaflık Örgütü tarafından hazırlanan 2025 Yılı Yolsuzluk Algı Endeksi( Corruption Perceptions Index – CPI) sonuçları yayımlandı. Endeks verileri, kamu sektöründe şeffaflık ve hesap verebilirlik alanındaki küresel eğilimlerin birçok ülkede zayıfladığını ortaya koyuyor. Son değerlendirmeler Türkiye açısından da dikkat çekici bir tabloya işaret ediyor.
44
182
ülkenin kamu sektöründeki yolsuzluk algısına göre sıralandığı endekste Türkiye, 31 puanla 124’ üncü sırada yer aldı. Endeks 0 – 100 arası bir puanlama sistemi kullanıyor; 0 yüksek yolsuzluk algısını, 100 ise temiz kamu sektörünü ifade ediyor. Türkiye bir önceki yıl 34 puanla 107’ nci sırada bulunuyordu. Buna göre Türkiye son bir yılda 3 puan kaybederek sıralamada 17 basamak geriledi.
Küresel tabloya bakıldığında endeksin üst sıralarında Danimarka( 89), Finlandiya( 88) ve Singapur( 84) yer alırken, onları Yeni Zelanda ve Norveç( 81) takip ediyor. Listenin son sıralarında ise Güney Sudan, Somali, Venezuela, Eritre, Libya ve Yemen bulunuyor.
Endeks yalnızca yıllık değişimleri değil, uzun vadeli eğilimleri de ortaya koyuyor. Türkiye’ nin CPI kapsamındaki en yüksek puanı 2013 yılında 50 olarak kaydedilmişti. Ancak bu tarihten sonra puanlarda kademeli bir düşüş yaşandı. 2014 yılından itibaren gerileyen puanlar son on yılda yaklaşık 10 puanlık bir düşüşe işaret ediyor. 2020’ li yıllarda puanların 40 seviyesinin altına indiği görülürken, 2023 ve 2024 yıllarında 34 puanda sabit kalan Türkiye’ nin puanı 2025 yılında 31’ e geriledi. alınan bir ölçüm aracına dönüşmüştür. CPI bugün 180 ülke ve bölgeyi kapsayan kapsamlı bir karşılaştırma sunmaktadır. Endeks, ülkelerdeki kamu sektöründe algılanan yolsuzluk düzeyini ölçmektedir. Ülkeler 0 ile 100 arasında bir puan alır; 0 puan yüksek düzeyde yolsuzluk algısını, 100 puan ise kamu sektörünün oldukça temiz olduğu algısını ifade eder. Bu yönüyle CPI, ülkelerin kurumsal yapıları, kamu yönetiminde şeffaflık düzeyi, hesap verebilirlik mekanizmaları ve hukukun üstünlüğüne ilişkin algılar hakkında önemli bir karşılaştırma imkânı sunmaktadır.
Endeks doğrudan yolsuzluk vakalarını ölçmez; bunun yerine iş dünyası temsilcileri, risk analistleri ve uzman değerlendirmelerine dayanan farklı veri setlerini bir araya getirerek kamu sektörüne ilişkin yolsuzluk algısını ölçer. Bu veri kaynakları arasında iş dünyası anketleri, yatırım risk analizleri ve yönetişim değerlendirmeleri yer almaktadır. Her ülkenin puanı, farklı veri setlerinden elde edilen sonuçların standartlaştırılması ve ortalamasının alınmasıyla hesaplanmaktadır.
Endeksin oluşturulmasında kullanılan veri kaynakları arasında Dünya Baknası, World Economic Forum ve çeşitli uluslararası risk analiz kuruluşlarının değerlendirmeleri bulunmaktadır. Bir ülkenin CPI kapsamına alınabilmesi için en az üç farklı veri kaynağında yer alması gerekmektedir.
Yolsuzluk Algı Endeksi, küresel ölçekte yolsuzluk algısını değerlendiren en yaygın göstergelerden biridir. Uluslararası sivil toplum kuruluşu Transparency International tarafından hazırlanan endeks ilk kez 1995 yılında yayımlanmış ve zaman içinde kamu yönetimi alanında küresel ölçekte referans
CPI sonuçları yalnızca ülkeler arasında bir sıralama sunmakla kalmaz; aynı zamanda küresel yönetişim kalitesi, yolsuzlukla mücadele politikaları ve kurumsal şeffaflık düzeyleri hakkında da önemli eğilimleri ortaya koyar. Bu nedenle endeks, akademik çalışmaların yanı sıra kamu politikaları ana-