EU-INSTITUCIJE | Page 314

OSTALE INSTITUCIJE I TIJELA

Vraćajući se državama koje nisu predstavljene u Savjetu ECB , treba konstatovati da sve nemaju isti status u kontekstu monetarne unije . Naime , samo V . Britanija i Danska imaju status države sa izuzećem u smislu da je njihovo neučestvovanje u EMU statuirano Ugovorom i pratećim aktima , kao i da eventualno učešće u EMU zavisi od njihove odluke . Sa svoje strane , Švedska nema takav status , odnosno drži ga de facto .

Od novoprimljenih dvanaest država dio monetarne unije , odnosno eurozone koju čini šesnaest država , su trenutno Slovenija , Kipar , Malta i Slovačka .

S ovim u vezi treba pomenuti i činjenicu da Ugovor statuira obavezu pristupanja EMU , što ima posebno značenje za države kandidate za prijem u EU .

5 . Evropski sistem centralnih banaka

Kao što je nagoviješteno , Evropska centralna banka djeluje u širem okviru evropskog sistema centralnih banaka ( ESCB ), kojeg uz nju čine i nacionalne centralne banke – čl . 107 ( 1 ). Utoliko , struktura evropskog sistema centralnih banaka odslikava već navedenu strukturu Upravnog savjeta . Budući da evropski sistem centralnih banaka nema pravni subjektivitet , o njemu se često govori kao o “ institucionalnom okviru ”, a ne instituciji . ¹⁰¹²

Uz osnovni zadatak , a to je stabilnost cijena , Evropski sistem centralnih banaka doprinosi ostvarivanju ciljeva Zajednice podrškom njenoj opštoj ekonomskoj politici . Pri tome se slijede osnovne premise kapitalističkog privređivanja : otvoreno tržište , slobodna konkurencija i efikasna alokacija resursa – čl . 105 ( 1 ), ex čl . 105 ( 1 ), doprinoseći na taj način ostvarivanju rukovodnih principa / ciljeva zajedničke ekonomske i monetarne politike : stabilnost cijena , zdrave javne finansije , stabilna valuta i održiv platni bilans – čl . 4 ( 3 ), ex čl . 3a ( 3 ).

Konkretnije , Evropski sistem centralnih banaka , kojeg je moguće shvatiti i kao Eurosistem , je instrument posredstvom kojeg se :

• formuliše i primjenjuje monetarna politika Zajednice ,

• djeluje povodom utvrđivanja i ostvarivanja kursa valuta u skladu sa relevantnim odredbama Ugovora – čl . 111 ,

• drži i upravlja valutnim rezervama država članica ¹⁰¹³ i

• osigurava nesmetano funkcionisanje sistema plaćanja – čl . 105 ( 2 ). U skladu sa logikom novouspostavljenog sistema , odnosno monetarne unije , radom Evropskog sistema centralnih banaka upravljaju rukovodna tijela Evropske centralne banke , dakle , Izvršni odbor i Savjet – čl . 107 ( 3 ), ex čl . 106 ( 3 ).

312