CONTEMPORARY EURASIA, TURKEY IRAN, VOLUME I Jamanakakic Evrasia-END | Seite 70
ԻՐԱՆ
տար բեր են և ի րա րա մերժ: Ը ստ ի րա նա կան կա ռա վա րու թյան՝
հու լի սի 1–ի տվյալ նե րով գրանց վել է 27 զոհ, 627 մարդ ձեր բա-
կալ վել է 29 : iranhumanrights.org–ը իր կայ քէ ջում տե ղադ րել է ձեր-
բա կալ ված նե րի և մա հա ցած նե րի ի րենց ցու ցա կը. ձեր բա կալ վել
են 242–ը, ո րոն ցից 121–ը քա ղա քա կան գոր ծիչ էր, 25–ը՝ լրագ րող,
9–ը՝ պրո ֆե սոր, 87–ը՝ ու սա նող: Մա հա ցած նե րի թի վը, ը ստ աղ-
բյու րի, 30–ն է, 6–քա ղա քա ցի ձեր բա կալ վել է, և ոչ մի տե ղե կու-
թյուն չկա նրանց ճա կա տագ րի մա սին 30 :
Հու լի սի 10–ին Թեհ րա նի գլ խա վոր դա տա խա զը հայտ նեց,
որ ձեր բա կալ վել է 2500 քա ղա քա ցի, ո րոն ցից 500–ն այդ պա հի
դրու թյամբ դեռ բան տում է :
Հու լի սի 30–ին Ի րա նի ը նդ դի մու թյան ղե կա վար Միր Հու սեյն
Մու սա վին այ ցե լեց Թեհ րա նի գե րեզ մա նա տուն, որ պես զի հար-
գան քի տուրք մա տու ցի հու նի սյան բա խում նե րի ժա մա նակ զոհ-
ված նե րին: Չար տոն ված հա վա քին մաս նակ ցեց ա վե լի քան 500
մարդ: Կարճ ժա մա նակ ան ց ոս տի կա նու թյու նը ստի պեց ցր վել
հա վաք ված նե րին: Մու սա վի ի կողմ նա կից նե րի մի զանգ ված էլ
հա վաք վել էր Թեհ րա նի կենտ րո նում, ո րի ժա մա նակ տե ղի ու նե-
ցան ան կար գու թյուն ներ:
Օ գոս տո սի 3–ին Թեհ րա նի հե ղա փո խա կան դա տա րա նի ա ռջև
կանգ նե ցին մոտ 100 ցու ցա րար ներ, ով քեր մաս նակ ցել է ին հու-
նի սի 12–ի նա խա գա հա կան ը նտ րու թյուն նե րից հե տո տե ղի ունե-
ցած ցույ ցե րին:
2009 թ. դեկ տեմ բե րի 27–ին՝ Ա շու րայի սգո օ րը, Ի րա նի ը նդ-
դի մու թյու նը շա րու նա կեց հա կա կա ռա վա րա կան ցույ ցը: Թեհ րա-
նում տե ղի ու նե ցած ցույ ցի ժա մա նակ զոհ վեց 15 հո գուց ա վե լի
մարդ, այդ թվում՝ Միր Հու սեյն Մու սա վի ի 35–ա մյա զար մի կը,
300–ը ձեր բա կալ վե ցին:
Ներ քին հու զում նե րը չդա դա րե ցին ո ղջ 2009 թվա կա նի ըն-
թաց քում, մա հա պա տիժ նե րը պար բե րա կան բնույթ կրեցին, մի-
ջազ գային ճն շում նե րն ա վե լի ու ժե ղա ցան Ի րա նի նկատ մամբ:
2009 թ. վեր ջին և ա ռա վե լա պես 2010 թ. Ի րա նի ներ քա ղա քա-
կան կյան քում նկատ վեց ևս մի եր ևույթ, ո րը մեծ ու շադ րու թյուն
է պա հան ջում. լուրջ տա րա ձայ նու թյուն ներ սկս վե ցին հոգ ևոր
վեր նա խա վի և գոր ծող կա ռա վա րու թյան միջև` Մահ մուդ Ահ մա-
դի նե ժա դի գլ խա վո րու թյամբ։ Վեր ջին մեկ տա րում այդ լար վա-
ծու թյունն այն քան խո րա ցավ, որ կող մերն սկ սե ցին բա ցա հայտ
29
Iran’s 2009 Presidential Elections, Casey L. Addis, Congressional Research
Service, July 6, 2009, p. 8.
30
Killed and Detained Since, 12 June, http://www.iranhumanrights.org/2009/06/list/
70