Լ . Հ ՈՎ Ս ԵՓ Յ ԱՆ
ձեռնպահ մնալ ռու սա կան կամ չի նա կան հա մա լիր նե րի ձեռք բե-
րու մից, հա կա ռակ պա րա գա յում` ՆԱ ՏՕ–ն կխու սա փի Թուր քիայի
հետ կի սել բա լիս տիկ հր թիռ նե րի հետ կապ ված հե տա խու զու թյու-
նը, ե թե վեր ջինս սե փա կան հա կաօ դային ու հա կահր թի ռային
պաշտ պա նու թյան հա մար ը նտ րու թյուն կա տա րի ռու սա կան կամ
չի նա կան հա մա կար գե րի միջև 11 : Ա րև մուտ քի մի շարք պաշ տո-
նյա ներ ու փոր ձա գետ ներ նշում են, որ ռու սա կան կամ չի նա կան
ՀՕՊ հա մա լիր ներն ան հա մա տե ղե լի են ՆԱ ՏՕ–ի հա մա կար գի
հետ, ո ւս տի նրանք կգոր ծեն ա ռան ձին և չեն մի աց վի ՆԱ ՏՕ–ի
մի աս նա կան հա մա կար գին: Չնա յած Ա րև մուտ քի հոր դոր նե րին ու
նաև ճն շու մնե րին` Թուր քի ան հրա ժար վել է սե փա կան ՀՕՊ հա-
մա կար գի հա մար հայ տա րար ված մր ցույ թից հա նել ռու սա կան ու
չի նա կան ըն կե րու թյուն նե րին:
Թուր քի ա յում տե ղա կայ ված «AN/TPY–2» ՌՏԿ–ն ու նի է
2000 կմ դի տարկ ման շա ռա վիղ և հնա րա վո րու թյուն ու նի վե-
րահս կե լու ի նչ պես Թուր քի այի ո ղջ տա րած քը, Ի րա նի տա րած-
քի զգա լի մա սը, այն պես էլ Հա րա վային Կով կա սը, Ռու սաս տա-
նի հա րա վային շր ջան նե րը, Կենտ րո նա կան Ասի այի ա րևմ տյան
հատ վա ծը, Մեր ձա վոր Ար ևել քի մի ո րոշ հատ վա ծը: Այն կա րող
է ի րա կա նաց նել հե տա խու զում, տե ղո րո շում և տե ղե կատ վու-
թյան փո խան ցում ՀՀՊ այլ բա ղադ րիչ նե րի: Մա լա թի այի Քյու-
րե ջիք շրջա նում տե ղա կայ ված ՌՏԿ–ն ի րա նա կան սահ մա նից
գտնվում է մոտ 500–600 կմ հե ռա վո րու թյան վրա: Ի րա նը ներ-
կա յում իր սպա ռա զի նու թյան մեջ ու նի մեծ քա նա կու թյամբ օ պե-
րա տիվ–մար տա վա րա կան հր թիռ ներ, ո րոնք կա րող են հաս նել
մինչև Մա լա թի ա և Դի ար բե քիր: Դի ար բե քի րում են տե ղա կայ-
ված թուր քա կան ՌՕՈՒ–ի 2–րդ մար տա վա րա կան հրա մա նա-
տա րու թյու նը և խո շոր ա վի ա ցի ոն ռազ մա բա զան: Ի րա նի նկատ-
մամբ ռազ մա կան գոր ծո ղու թյուն նե րի պա րա գա յում ա ռաջ նային
հրթի ռային հար վա ծի տակ են հայտն վե լու Պար սից ծո ցում,
Թուր քի ա յում և ա րա բա կան մի շարք ե րկր նե րում գտն վող ա մե-
րի կյան ռազ մա բա զա ներն ու ռազ մա կան են թա կա ռուց վածք-
նե րը: Թուր քի այի տա րած քում գտն վող ՌՏԿ–ն Ի րա նի կող մից
ռազ մա կան հա կա հար վա ծի ա ռաջ նային թի րախ նե րից է դառ-
նա լու: Թուրք փոր ձա գետ նե րը այս ա ռու մով նշել են, որ Ի րա նի
կող մից խմ բային հր թի ռար ձա կում նե րի պա րա գա յում բա վա կան
դժ վար կլի նի որ սալ բո լո րը, մաս նա վո րա պես հաշ վի առ նե լով
11
NATO warns Turkey against buying Chinese, Russian air defense systems, http://
www.hurriyetdailynews.com/n.php?n=nato–warns–turkey–against–buying–
chinese–russian–air–defense–systems–2011–07–25
127